[ Tải bản để in về máy ]

LỚP CHÁNH KIẾN – BĂNG 080A

PHÁP ĐỘC NHẤT – CÁCH THỨC XẢ TÂM – VẤN ĐẠO TỨ VÔ LƯỢNG TÂM

Trưởng lão Thích Thông Lạc

Người nghe: Tu sinh nữ

Thời gian: 03/02/06

Thời lượng: [53:04]

 

1- BỐN PHÁP ĐỘC NHẤT TỨ VÔ LƯỢNG TÂM

(00:00) Trưởng lão: Bởi vì nó là Pháp độc nhất, cho nên pháp độc nhất thì mình chỉ duy độc nhất của nó: Xả thì tôi biết Xả à, xả để giải thoát, tôi bỏ xuống hết. Mà nó vừa có cái xả về tinh thần, vừa có cái xả về vật chất. Thí dụ như có người nào nói mình tức giận mà mình tu tâm Xả thì mình xả cho hết tức giận thôi. Thì nó mới đúng.

Còn bây giờ có một cái vật chất, tôi có cái bình bát có cái nắp bát quá đẹp. Do đó có người đến hỏi, tôi xả cái nắp bát đó đi – cho cái người đó đi, mà tôi không có hề tiếc một chút gì đó là tôi xả cái bình bát. Cũng như bây giờ tôi có ruộng đất nhà cửa, tôi có mọi thứ; mà giờ tôi đi tu rồi, tôi bỏ hết, tôi không có cần tính gì như ông Phật ổng bỏ hết vậy mới gọi là Xả. Chứ không phải ổng hoan hỷ ổng bỏ, mà ổng đi tu ổng mới hoan hỷ – không phải. Tại ổng xả, ổng thấy cái đó nó vướng bận quá, mắc lo làm vua ngồi trên trên ngai vàng rồi quan hầu hạ, rồi hỏi này nói cái kia, báo cáo tình hình này kia làm rộn ràng quá, ổng bỏ xuống hết. Ai làm vua làm quan thì làm, tôi không làm. Tôi bỏ tôi không có tiếc nữa, đó là xả. Cho nên vì vậy mình tu cái tâm Xả của mình là mình xả sạch, xả không tiếc gì hết.

Do đó người nào mà thích buông bỏ hết thì người đó sẽ Xả. Còn cái người mà nào thích vui vẻ thì tu cái tâm Hỷ. Còn cái người nào mà thích thương yêu, mà trước mọi chúng sanh không có sự đau khổ gì hết, đó là tâm Từ. Còn thấy ai mà đau khổ thấy con vật gì khổ đau mà không có nỡ, luôn luôn lúc nào cũng muốn giúp đỡ và an ủi thì người đó tu tâm Bi. Tuỳ theo cái đặc tướng của mọi người nhưng Thầy thấy hết thảy cứ tu tâm Xả là dễ nhất.

(01:44) Ác cũng xả, thiện cũng xả. Xả sạch hết thì tức giải thoát, không có gì hết. Có như vậy thôi. Nghĩa là cố gắng xả hết, ai nói gì nói, tôi chẳng cần biết gì hết – tôi xả hết. Làm cái gì làm, tôi xả hết. Tới cái tâm cuối cùng là cái tâm Xả đó. Mà ai thích Xả thì cứ xả hết. Xả cả đồ đạc của tôi mặc, giờ trời lạnh, mà ai có lạnh thì tôi cho luôn. Tôi lạnh, tôi chịu lạnh thì đó là tôi cũng xả luôn. Tôi xả như vậy tức là tôi cũng xả luôn cái lạnh nữa. Cho nên lạnh mặc lạnh, tôi ngồi thiền tôi mặc, ngồi thiền tôi chẳng có lo lạnh. Cuối cùng lạnh đi mất mà tôi ấm áp như thường, đó là tôi Xả luôn.

Mình xả từ cái thấp cho đến cái cao. Cái cao thì các con nghe trong kinh Phật dạy khi mà Tứ Thiền – “xả lạc, xả khổ, xả niệm thanh tịnh” – xả tất cả cái nóng cái lạnh, cái đau cái đớn trong người của mình hết, xả hết đó. Mình xả có phương pháp chứ đâu phải nói xả là xả, muốn xả là nói được sao. Có phương pháp. Vì thí dụ như bây giờ muốn xả một cái vật chất gì đó thì mình có cái phương pháp. Chứ không tôi nói xả xả chứ tôi không biết cái phương pháp xả.

Ví dụ bây giờ tôi nói xả cái nhà tôi, cái nhà tốt nè. Tôi thấy cái nhà này nó cũng là vô thường thôi có gì đâu. Tôi chết tôi cũng chẳng mang theo gì, bây giờ tôi bỏ trước còn sướng hơn – đó là tôi xả. Tôi phải có cái lý chứ, tôi mới xả chứ. Mấy con nói xả mà mấy con không biết cái lý nào mấy con xả? Cho nên vì vậy mà muốn nói về tu tâm Xả thì phải có cái lý do để cho mình biết xả. Còn muốn nói về cái tâm Hoan hỷ thì nó cũng phải có lý do hoan hỷ chứ. Chứ lúc nào cũng tập cười hề hề mà nó không có hoan hỷ thì người ta nói thằng điên thì sao, thì nó không đúng pháp. Cho nên mình phải có cái lý để mình hoan hỷ; mình có một cái lý để cho mình thực hiện cái tâm đó nó mới có thể nó buông bỏ chứ không có gì, nó vui vẻ trong cái ác pháp, trong cái khổ đau.

(03:35) Thì nhớ như vậy thì mấy con sẽ làm nó không sai. Và Thầy cố gắng Thầy chấm những cái bài này, những cái bài sau cùng để tùy theo đặc tướng của mấy con mà mấy con tu tập cho nó có kết quả tốt đẹp hơn. Còn ở đây thì cái tập này là cái tập của cháu, con của cô Tập. Nó viết về, đây là cái sự tâm tình giữa mẹ con. Thầy đọc rồi nhưng mà điều kiện là Thầy thấy tập này nó giải quyết những cái cá nhân thôi. Mình phải giải quyết tư tưởng, đả thông cái tư tưởng thì nó sẽ bình an chứ không có gì hết.

Nhất là đem cái Đạo đức Nhân bản – Nhân quả để cho nó thông suốt. Thì khi mà nó thông suốt thì nó không tự làm khổ nó, không làm khổ mọi người xung quanh. Và nó bình thường, nó không còn bệnh đau, nó không còn gì hết. Chứ không khéo nó có cái nghĩ, cái nghĩ nào đó trong đầu óc của nó rồi nó tự làm theo cái kiểu của nó. Do đó nó nghĩ đó là cái giải thoát, đó là cái tu tập, đó là cái bất động, đó là cái độc cư. Cuối cùng nó lại làm cái sự khổ cho người khác. Cho nên vì vậy mà phải đả thông được cái tư tưởng đó, phải giải thông cái tư tưởng đó thì nó sẽ hết chứ không có gì đâu.

Đương nhiên khi người ta hiểu ra một cái lầm lạc nào đó, người ta cho nó là đúng thì mình tìm cách mình dạy. Ly được cái chỗ mà sai đó. Những cái hiểu sai đó mà làm khổ mình, khổ người – đó cũng là nằm trong cái tà kiến đó. Cái sự hiểu biết sai lệch gọi là tà kiến. Cho nên giúp làm sao cho người ta hiểu được cái Chánh Kiến thì nó sẽ bình an. Trong cái Chánh Kiến thì không có làm khổ mình, không có làm khổ người. Như vậy chúng ta mới đi đúng vào con đường Phật pháp.

Người đi tu mà còn làm khổ mình, khổ người thì không nên đi tu. Bởi vì mình đi tu là mình phải có cái sự hiểu biết chân chánh, để giúp cho mình được an ổn mà người khác cũng được an ổn, thì mới thật sự là đi tu. Đi tu như vậy mới là tu. Còn tu mà cứ khổ, cứ điều này thế kia làm cho người khác khổ nữa thì cái đó là đi tu nó chẳng có lợi ích gì mà còn làm sai, là không hay.

2- HIỂU VỀ NHÂN QUẢ VÀ VÔ THƯỜNG THÌ TÂM BẤT ĐỘNG

(05:53) Cho nên trong cái vấn đề mọi sự kiện xảy ra – đối với Thầy, bất kỳ một cái sự việc gì xảy ra, trong cái nhìn của Thầy thì đầu tiên là nhìn nhân quả. Bởi vì có nhân quả nó mới có cái chuyện xảy ra như vậy chứ không nhân quả thì không bao giờ có xảy ra. Nhìn nhân quả thì rất thản nhiên, bởi vì nhân quả nó là các pháp vô thường. Nó sẽ vô thường nên – bữa nay nó vầy chứ mai nó khác chứ nó không có… Nó làm cho tâm chúng ta bất động, mà không có dao động, không sợ hãi gì hết.

Nếu quả chăng nó đi đến cái chỗ chết cũng là một cái duyên nhân quả mà thôi chứ không có gì hết. Chết tức là nối tiếp cái sự sống khác, sự sống mới chứ không có mà mất mát ở chỗ nào cả hết. Cho nên chúng ta nhìn bằng đôi mắt nhân quả thì rất là bất động, tâm bất động, không lo lắng gì hết. Cũng như bây giờ trong lớp của chúng ta có hơn sáu mươi người mà rủi trúng thực chết, chúng ta vui vẻ. Tại nhân quả đến chúng ta chết đồng một lượt vậy mà vui chứ không có gì mà sợ. Chứ chúng ta không ghét cái người mà làm cơm hay hoặc này kia đâu. Chúng ta thấy cái nhân quả của mình, đến cái phút mà đồng với nhau mà đi thì mình mừng, mà làm sao tâm thanh thản được, đồng một lượt mà vào Niết Bàn thì hay quá. Phải không, mấy con thấy. Đó là cái hay.

Chứ đừng có trách chi. Tại vì người ta cũng muốn đem lại sự bình an, no ấm cho chúng ta. Lỡ có con chuột nào nó mang đến cái thuốc chuột vào đó, mà lỡ mình cùng chúng số phận thì mình hạnh phúc chứ sao? Lo mà thanh thản, an lạc để vào Niết Bàn không sướng? Để mang cái thân này vô thường, nó cực khổ gần chết à. Sống thêm ngày nào mình cũng thấy cực chứ gì, lỡ có con chuột nó mang thuốc chuột vô mà mình thấy nó cũng khoẻ lắm chứ, đâu có gì đâu mà sợ.

(07:34) Cho nên đứng trước cái chết mà chúng ta có Chánh Kiến rồi chúng ta không có ngao ngán, rất là bình thường, không có lo gì hết. Bữa nay không chết, ngày mai, ngày mốt thế nào cũng chết. Chắc chắn là người nào cũng phải đi con đường đó, phải không? Đó là cái luật vô thường mà làm sao ai mà giữ nó cho được. Cho nên vì vậy mà chúng ta không hề sợ hãi gì hết. Cho nên, thí dụ như bữa nay có chuyện gì rầy rà, buồn phiền – nó là vô thường mà, đâu phải nó rầy rà hoài sao mà sợ. Cho nên cuối cùng thì nó cũng lát nữa nó mất tiêu hết, nó đi đâu rồi. Mình cứ giữ tâm bất động của mình, ai làm gì làm.

Cho nên cuối cùng thì mình được giải thoát hoàn toàn. Có phải không? Chứ giờ nghe rầy rà cái nó buồn phiền: “Trời, vậy tôi tu không được. Tôi bất an quá”. Bất an là tại chỗ rầy rà đó mình có an hay không an chứ đâu phải là chỗ nào khác hơn. Có phải không? Đợi bây giờ yên tịnh mới là tu được sao? Cái chỗ nào mình tu cũng được hết. Do tâm mình động hay không động là do mình chứ đâu phải là chỗ an hay không an.

Cho nên ai làm gì thì làm, mình chỉ bất động là khỏe nhất. Phải không? Còn cái cơ thể của mình thì lúc đau, lúc không đau chứ gì. Lúc không đau thì nói: “Tôi tu tốt quá”, lúc đau thì nói tu… Chính lúc đau mới tu chứ, còn lúc không đau thì ngồi chơi chứ. Có phải cái nào mình cũng phải hiểu biết như vậy mình thấy sung sướng không? Có phải không mấy con? Lúc mình không đau thì mình ngồi mình chơi, có gì đâu, nó đâu có đau đâu mà tu. Còn khi mà nó đau – bắt đầu bây giờ mới là chiến thắng với nó. Thì bắt đầu mình dựng cái thân mình lên, mình ôm chặt pháp mình lên: “Tao cho mày sóng gió, mày làm gì đó làm, tao không buông phao đâu mà sợ”. Cuối cùng mình đi qua. Cơn đau của mình tiêu mất, không còn gì hết.

Mấy con thấy không, cái người tu sĩ của đạo Phật nó gan dạ đến cái mức độ đó. Cho nên vì vậy mà nó rất xem thường là tại vì nó biết, nó biết rất rõ các pháp đều là vô thường, không có gì hết. Cho nên hiện giờ nó hiện ra những cái tướng trạng này, tướng trạng kia chúng ta vẫn thấy nó bình thường. Tại vì các pháp vô thường nó đâu có yên đâu, lúc thì vầy lúc khác. Có gì đâu mà buồn phiền, đâu có gì đâu mà lo. Do cái bất động tâm của mình mà mình được giải thoát hoàn toàn.

(09:43) Tu sinh: (Không nghe rõ).

(10:37) Trưởng lão: Đó thì, hôm nay mấy con đã học được các pháp đều vô thường rồi, mấy con biết rồi, nhân quả rồi. Mấy con học mấy cái pháp này thì Thầy nói, làm gì mà có ai làm động tâm mấy con được nữa. Mấy con sẽ là người bất động tâm rồi. Bởi vì hễ nó hở ra thì: “Đây là pháp vô thường, có gì đâu mà sợ. Đây là nhân quả rồi, có gì đâu mà lo”. Phải không? Cuối cùng mấy con hoàn toàn là Thánh rồi. Rồi lúc bấy giờ mấy con học tới tâm Từ, tâm Bi, tâm Hỷ, tâm Xả. Vì làm người phải biết thương chứ, phải biết thương người. Mình thương thì mình đâu còn đau khổ nữa. Mà thứ nhất là mấy con thấy cái đề tài mà mình tu học đầu tiên: mình thương mình trước. Mà thương mình, mình để cho mình buồn phiền, mình đau khổ à? Vậy mình thương mình cái chỗ nào? Mấy con thấy chưa? Mình học được những cái này thì mình áp dụng vào đời sống của mình kìa.

Thầy nghĩ là cuộc sống của mấy con như thế này là đủ rồi, giải thoát rồi. Còn gì nữa mà không giải thoát. Chứ mấy con học rồi, bỏ quên mất à? Để cứ ngồi đó khóc lóc lu bù, rồi buồn phiền nói thế này thế khác, than thân trách phận đủ thứ hết. Thì như vậy mình học để làm gì đây? Học để giải thoát chứ đâu phải học mà để cất ở trong tủ. Phải không? Làm bài là để cất trong tủ hay để mình sống?

Cho nên vì vậy mà những cái bài học của mấy con là luôn luôn áp dụng trong đời sống của mình từng phút, từng giây. Không có cái chỗ nào mấy con không áp dụng. Thế mà hôm nay chúng ta gần hoàn mãn cái bài học của chúng ta rồi. Còn có cái tâm Xả nữa, thì mấy con có người hiện giờ còn làm tâm Từ, tâm Bi rồi tâm Hỷ, tâm Xả phải không? Thì lần lượt rồi mấy con sẽ học hết tới tâm Xả là hoàn tất rồi mấy con áp dụng vào đời sống hàng ngày và trong tu tập.

3- PHÂN LỚP CHO NGƯỜI LỚN TUỔI VÀ NGƯỜI TRẺ

(12:20) Trong tu tập khi mà Thầy phân lớp ra rồi, thì người lớn tuổi tu theo người lớn tuổi, người trẻ tuổi thì tu theo người trẻ tuổi. Do giờ giấc khác nhau nhưng mà sự tu tập cũng có khác nhau. Tại vì người nhỏ tuổi thì Thầy kiểm tra từng cái Định Niệm Hơi Thở tức là từng cái đề mục của Định Niệm Hơi Thở, từng cái bước đi kinh hành Chánh Niệm Tỉnh Giác cho đến pháp Thân Hành Niệm. Mỗi người đều phải tập luyện cụ thể, hẳn hòi, rõ ràng. Còn về người già thì áp dụng vào Tứ Niệm Xứ ngay liền, giữ tâm “thanh thản, an lạc, vô sự” để mà tiến tới cái chỗ mà đạt được cái chân lý “thanh thản, an lạc” chứ không có tu tập lòng vòng. Và nếu có trường hợp nào xảy ra thì Thầy sẽ hướng dẫn ngay cái pháp đó để mà đẩy lui chướng ngại.

(13:15) Bây giờ giữ tâm thanh thản, mà cái người lớn tuổi hay bị đau nhức cái chỗ này hoặc đau nhức chỗ kia thì Thầy áp dụng cho họ tu tập cái pháp để đẩy lui cái đau nhức đó thôi, chứ không có tập lòng vòng. Còn cái người trẻ tuổi thì tập tất cả những cái như Định Niệm Hơi Thở – mười sáu, mười tám, mười chín đề mục đó – thì phải tập kỹ lưỡng lại từng đề mục để biết cách áp dụng sau này. Vì tự mình sau này để chuẩn bị mình chiến đấu với giặc sanh tử. Còn người già thì hiện giờ Thầy hướng dẫn khi họ gặp cái trường hợp mà thường thường họ bị bệnh đau, cho nên Thầy hướng dẫn cho họ cách thức để đẩy lui bệnh mà thôi. Và đồng thời ở trên Tứ Niệm Xứ tu tập chứ không có tu nhiều như người tuổi trẻ.

Đó là cách thức để mà tu tập. Còn người nào nhiếp tâm và an trú tâm, giữ tâm được “thanh thản, an lạc, vô sự” trong khoảng thời gian từ 30 phút, 1 giờ không có niệm, không có hôn trầm – thuỳ miên thì căn cứ vào cái căn bản mà đã tu tập được thì Thầy sẽ hướng dẫn tiến tới chứ không có bắt buộc phải tu trở lại ban đầu. Nhưng mà tuỳ theo Thầy kiểm tra lại sự tu tập của mình nó được đến cái chỗ nào thì bắt đầu từ chỗ đó khởi sự để mà tiến tới mình tập luyện. Và đồng thời, mình sử dụng cái Định Vô Lậu để xả rốt ráo tất cả những cái tâm của mình.

Thì hôm nay các con sẽ được nghe, được nghe những cái điều mà chúng ta chuẩn bị chúng ta bước vào một cái giai đoạn thực hành. Cái giai đoạn thực hành đó thì trong thời gian mà gọi là tu Định Vô Lậu trong thực hành. Vừa là thực hành áp dụng trên cái sự sống, tâm của mình hằng ngày trên Tứ Niệm Xứ; mà cũng vừa là áp dụng trong Định Vô Lậu mà viết những cái bài. Thí dụ như trong một ngày đó, Thầy sẽ cho một cái niệm, một cái niệm vọng tưởng nào đó, Thầy đặt cho một cái niệm vọng tưởng. Từ đó chúng ta tập trung những cái điều học hỏi của chúng ta để hóa giải cái niệm vọng tưởng đó, làm cho cái niệm đó tiêu tan, chuyển hoá cái niệm đó không còn tác động vào thân tâm chúng ta được nữa. Khi mà làm như vậy thì nộp bài cho Thầy.

(15:29) Còn cái phần mà ngồi lại tu mà có từng niệm, thì cũng phải đem cái niệm đó ra rồi làm thành cái bài để trả lời Thầy. Để áp dụng qua cái sự học hỏi của chúng ta, qua những cái tri kiến của chúng ta hiểu biết áp dụng viết thành cái bài. Bởi vì chỉ có viết ra cái bài thì cái sự tư duy của chúng ta mới chín chắn; còn chúng ta tư duy mà ngồi tư duy suy nghĩ một hơi để xả tâm thì nó không chín chắn bằng. Cho nên buộc lòng mấy con phải làm bài kỹ lưỡng, hẳn hòi. Những cái lời mấy con lý luận ở trong đó, cái ý mấy con nói ở trong đó để mục đích của mấy con là chuyển hóa hay là diệt cái niệm đó, không có để cho cái niệm đó còn tới lui nữa.

Bằng cách là các con phải hiểu rõ, rất là rõ cái niệm đó để xả cái tâm của mình. Như vậy thì tới đây mấy con còn viết nhiều. Vừa được Thầy cho một cái đề tài, mà khi ngồi lại nó có từng niệm thì ghi những cái đề tài đó ra. Rồi sau khi trình lại, một ngày đó nó có mấy niệm, mà cái niệm đó nó thuộc về pháp niệm hay hoặc là thuộc về thế gian niệm, xuất gia niệm. Thí dụ như ngồi nhớ lời Thầy dạy, ghi cái niệm mà nhớ lời Thầy dạy ra. Bây giờ mình chưa có cho nó thành cái đề tài mình quán xét điều gì hết, nhưng mình đưa cái niệm ở trong buổi đó mình tu, mình có cái niệm đó khởi ra, mà cái niệm đó nó thuộc về pháp.

Qua cái lời Thầy dạy mà bây giờ nó lặp đi lặp lại, nó hiện cái niệm đó ra – thì ghi cái niệm đó ra cho Thầy. Rồi Thầy mới đem cái niệm đó, Thầy thấy cái niệm này cần phải cho mấy con quán xét để xả cái niệm này. Thầy mới đưa cái niệm của con trở lại thành cái đề tài cho mấy con, chứ không phải là mấy con tự làm cái đề tài đó rồi tự đưa cái niệm đó ra rồi quán xét lơ mơ thì không được. Đưa ra Thầy xét: à, cái niệm này cần phải biến nó thành cái đề tài để cho mình làm cái đề tự của một cái bài viết của mình. Thì Thầy đưa trở lại cho mấy con, mấy con làm rồi nộp cho Thầy. Còn những cái niệm nào mà tào lao thì Thầy sẽ dạy cho mấy con cái pháp để đẩy lui nó chứ không cần phải quán xét, mắc công mất thì giờ.

Đó là cách thức để mà chọn lấy cái đề tài tu tập, để mà “ngăn ác, diệt ác; sinh thiện, tăng trưởng thiện pháp” trong tâm của mấy con. Cho nên trong sự tu tập nó… Hôm nay thì cái lớp tu của chúng ta nó kỹ lưỡng như vậy đó, thì người nào mà quyết tâm tu để giải thoát thì Thầy sẽ giúp đỡ tới nơi tới chốn. Còn người nào mà thấy sức, khả năng của mình tu không được, không nổi thì mình lui lại. Còn người nào mà không có đủ cái tri kiến – mà Thầy đưa một cái đề tài để mình viết thành một bài văn – thì người đó dùng những cái ý của mình, cách thức để xả tâm mà nói đến cái chuyện xả ở trên cái niệm này, nói hết những cái xả.

4- LÝ LUẬN ĐỂ XẢ TÂM THEO KHẢ NĂNG CỦA MÌNH

(18:23) Thí dụ như bây giờ mình muốn tu Từ Tâm mà bây giờ mình không có viết lòng vòng được, mình không có lý luận được, mình dở quá; nhưng mà mình nói được, Thầy chấm cho người đó được như thế này. Để Thầy ví dụ, ở đây cái trình độ chúng ta cao thấp nó nhiều, có người lý luận được mà có nhiều người không có lý luận được. Chỉ biết nói vậy thôi chứ không có lý luận mà bác học được. Do đó thì mấy con như thế này nè. Thí dụ, một người đem một cái câu nói, thí dụ như bây giờ Thầy cho cái đề tài: “Có người đó họ mắng mình” – thì cái người đó viết: mình tu cái tâm Từ, người khác mắng mình mà mình giận là mình không có tâm Từ. Mình xác định cái câu đó là đủ rồi, phải không? Chứ mình đừng có lòng vòng gì hết.

Rồi bây giờ có cái người họ thương mình, họ đem quà biếu mình, rồi bắt đầu bây giờ mình nhận cái quà biếu đó. Nhưng mình đừng có dính mắc ở trong cái quà biếu này thì mình có tâm Từ; mà mình có dính mắc ở trong cái quà biếu này thì mình không có tâm Từ. À, mình nói vậy thôi. Tại vì mình dính mắc thì mình còn thích ăn, còn thích cái món này thì coi chừng mình thiếu tâm Từ. Bởi vì mình nhận cái món ăn này nó sanh ra cái dục, sanh ra cái ham thích của mình; mà mình có tâm Từ thương mình thì mình đừng có nuôi dục, mà mình để nó dục là không có Từ với mình.

Tại vì nó ham ăn, nó ham ăn đây rồi mai mốt nó thèm nữa thì nó làm khổ nó. Cho nên mình phải có tâm Từ với mình. Cho nên vì vậy mà khi nhận quà biếu của người khác hay hoặc là nhận bún riêu của cô Út nấu thì mai mốt đừng có thèm, mà thèm là chết đó. Hay hoặc là đừng có ăn thì tốt đó, chứ mà ăn đây mai mốt còn nữa thì không tốt đó. Cho nên vì vậy mình phải cảnh giác. Nếu mà nó như vậy, mình muốn tu tâm Từ thì mình nói ngay: “Nếu mà tôi nhận cái này mà tôi còn tham cái này nữa là tôi sẽ không có tâm Từ với tôi”. Con hiểu không, nói câu ngắn gọn vậy à.

Hễ tôi tham ăn là tôi không có tâm Từ, mà tôi không tham ăn thì tôi có tâm Từ. Thì cái người đó họ không có lý luận dài dòng gì hết, mà họ xác định họ có Từ Tâm hay không Từ Tâm, họ có Xả Tâm hay không Xả Tâm thôi. Con hiểu không? Bây giờ người ta chửi tôi, mà tôi tu tâm Xả nè, mà tôi tức giận là tôi là người không có Xả tâm; mà tôi không tức giận là tôi là người có Xả tâm. Có vậy, mình nói vậy là mình biết mình xả hay không xả rồi. Các con hiểu không? Không có cần lý luận.

(20:51) Còn cái người mà có cái khả năng lý luận thì chúng ta lý luận để chúng ta biết rằng cái đó là chúng ta xả. Thầy muốn nói như vậy để cái trình độ tu tập của chúng ta – cái người mà dở, cái người mà không có trình độ kiến thức học nhiều, họ lý luận không có được, họ chỉ hiểu biết họ xả thôi – thì cái xả của họ, họ hiểu biết họ xả, họ chỉ viết ngắn gọn như vậy thôi. Bởi vì họ tu cái tâm nào thì họ viết cái tâm nấy ra cho Thầy. Phải không? Họ tu tâm Xả mà người khác mạ nhục họ, chửi họ – họ tức giận thì họ không có tâm Xả; mà họ không tức giận, không buồn giận thì họ có tâm Xả. Thì họ nói: “Có người khác họ chửi con”, thí dụ như bây giờ Thầy cho cái đề tài: “Có người khác chửi mấy con”, mà mấy con tu tâm Từ thì mấy con như thế nào? Tu tâm Xả thì phải như thế nào? Nếu con giận hờn thì con không có xả tâm; mà nếu con không giận hờn thì con có xả tâm. Thì như vậy đủ rồi.

Nghĩa là mình còn giận hờn thì mình không xả tâm, thì như vậy mình không phải là người tu tâm Xả. Cũng như tâm Từ, mình còn giận hờn là mình không có Từ Tâm. Chứ không có nói lòng vòng. Đó thì tự mấy con, cái nào mà thực tế, cụ thể mà mấy con thấy mình không cần lý luận thì mình nên viết ngắn gọn. Và trong khi đó, cái đề tài đó như thế đó thì mình thấy nó sẽ đưa đi đến những hậu quả nào, cái sự buồn phiền nào, cái sự đau khổ nào; mà tôi thực hiện cái tâm này mà tôi còn dính mắc cái này thì tức là tôi chưa có thực hiện được cái tâm này, thì tôi chưa phải là người thực hiện cái tâm đó.

Như vậy thì mấy con chỉ cần ngắn gọn để mà xả cái tâm mình thôi. Và đồng thời cái câu mà ngắn gọn đó nó trở thành cái pháp Như Lý Tác Ý. Hằng ngày những cái niệm đó còn huân ở trong tâm tôi chứ chưa ra hết, cho nên hằng ngày tôi tác ý cái câu đó. Thì nó sẽ: “Nếu tôi là người muốn tu tâm Từ, thì tôi không giận hờn thì tôi là người tu tâm Từ. Mà nếu tôi còn giận hờn thì tôi không phải là người tâm Từ. Vậy từ đây về sau tôi là người tu tâm Từ quyết định là tôi không giận người nào mạ nhục tôi, chửi tôi”. Thì như vậy là mấy con biến thành cái câu lý luận của mấy con, mà lý luận trên cái ngắn gọn để cho chúng ta xả được cái tâm của chúng ta. Thì những cái bài viết của mấy con đưa đến Thầy, Thầy chấm là mấy con đọc; còn nếu mấy con nói sai là mấy con không đọc. Mà mai mốt Thầy coi, coi thử coi nó nói mà coi cái mặt nó còn đỏ không; chứ nó nghe người ta chửi mà nó đỏ mặt nữa thì chắc nó nói một lẽ mà nó làm một lẽ thì không có được. Các con hiểu không? Nó ngầm ngầm mà nó nhìn cái người chửi mắng nó, nó ngầm ngầm mà nó tức tức trong bụng nó thì mấy con nói xạo, bộ Thầy không biết ở trong bụng mấy con sao.

(23:32) Thấy mà thấy ghét, thấy háy cái là biết liền nó còn hờn trong bụng nó rồi. Thì như vậy là mấy con không giấu được đâu. Đó thì tất cả những cái sự tu tập của chúng ta mà Thầy hướng dẫn cho mấy con để khi mấy con áp dụng vào thì mấy con sẽ được sự giải thoát hoàn toàn. Dù như thế nào, mấy con càng huân những cái điều kiện đó thì càng ngày mấy con sẽ được giải thoát, giải thoát tốt để cuối cùng mấy con tâm hồn “thanh thản, an lạc, vô sự”. Con nhớ chưa? Đủ rồi hen.

Có người nào lý luận hay thì cứ lý luận. Còn người nào lý luận dở thì cứ mình nói thẳng, nói tắt, nói ngay vậy thôi cũng được rồi. Cho nên sư Pháp Châu sư dở, sư không có lý luận gì nhiều nhưng mà cái gì sư thấy sư xả tâm được là sư nói thẳng là xả tâm chỗ đó thôi, cũng được rồi. Thầy sẽ cho theo học cái lớp của người tuổi trẻ, sư xin mà, sư chỉ thẳng thắn mà sư xin thì Thầy cho vào học cái lớp tuổi trẻ. Nhưng mà sau một tháng học có nổi không? Nếu mà không nổi thì Thầy cho lui lại. Tất cả những cái này được lên lớp nhưng mà lên lớp rồi coi chừng xuống lớp đó, mà khi ôm bìa xuống lớp thì mắc cỡ đó chứ không phải không đâu.

Không, thật sự mà. Thầy nói khi mà còn nhỏ đi học ham lắm, đầu năm vô học mà được lên lớp thì mừng lắm. Nhưng mà sau thời gian học một tháng, nửa tháng ông thầy thấy học không được ổng cho xuống lớp. Ổng gửi lại xuống lớp thì mấy đứa học sinh coi buồn khổ hết sức, mà ở lại học không được. Phải không, mấy con thấy không? Thì mấy con cũng vậy, nghe lên lớp thì mừng lắm đó. Mà bây giờ cho sắp lớp thấp thì coi bộ không muốn, muốn lớp cai không. Mà lên thì tu không được thì làm sao được, mấy con cũng phải xuống thôi.

Cho nên buộc lòng phải đúng với cái trình độ, cái căn cơ của mình chứ đừng có vội. Mà mình ở cái lớp của mình, mình rèn luyện để cho nó thấm nhuần được cái phương pháp, cái cách thức hiểu biết để mà giải thoát – cái tri kiến hiểu biết giải thoát. Chứ mình vội lên cao rồi cái mình rớt xuống. Còn người nào cái trình độ mà trung trung – trung bình đó – cái trình độ đó dễ tu lắm mấy con. Trình độ cao thì không nói rồi, mà trình độ trung bình – dễ tu lắm. Cái sự hiểu biết của mình nó trung bình nó dễ tu lắm. Mà Thầy thấy cái sự trung bình thì nhiều; còn cái hạng bét thì nó ít, mà hạng nhất thì cũng ít. Vô trong cái lớp học là như vậy thôi, thì cái lớp tu chúng ta cũng vậy thôi chứ nó không có khác gì hết đâu.

Bây giờ có hỏi gì Thầy không mấy con, ai có hỏi gì thì cứ hỏi để mà Thầy giải thích thêm để hiểu biết. Còn không thì chúng ta về làm bài, Thầy về chấm bài. Có vậy thôi. Rồi, con hỏi.

5- SỰ KHÁC NHAU GIỮA TU TÂM TỪ VÀ TU TÂM BI

(26:15) Tu sinh: Thưa Thầy… cái tâm Xả, ví dụ như có người mắng chửi con. Thế thì, về tâm Xả, con xả con không giận. Thế nhưng mà về tâm Từ, con không giận nó thuộc về Từ thì trong cái đấy mình vào cái tâm nào?

Trưởng lão: Nếu mà tâm Xả thì con ghi tâm Xả chứ con không có nói tâm Từ.

Tu sinh: Nếu con đang tu tâm Xả thì con nói là tâm Xả. Con nhận được cái tâm con tu là tâm Từ thì con…

Trưởng lão: Ờ, con nói tâm Từ thôi, hễ con chấp nhận cái tâm Từ là con nói tâm Từ. Đây là cái sự thương yêu của con đối với Từ Tâm cho nên vì vậy mà con không có làm cho con đau khổ.

Tu sinh: Thưa Thầy, bây giờ ví dụ con đang làm về tâm Bi thì con cũng lấy ví dụ đấy nhưng mà trong ví dụ đấy thì con lại nói cả hai: khi mà con làm cái tâm Từ thì con không sân giận họ; sau khi họ ổn định thì con phát tâm Bi của con là con an ủi họ, làm cho họ đỡ đau khổ thì trong cùng ví dụ đó con nói cả hai đấy có được không. Hay là chỉ nói đến cái Bi không?

Trưởng lão: Không, con nói cái Bi không à, hoặc là con nói cái Từ không à. Bây giờ cái Từ của con, thứ nhất là mình… Thay vì cái người đó họ chửi mình đi, thì mình tâm Từ thì mình không có giận, mình không có giận hờn. Nhưng họ chửi, họ ở trong ác pháp; do đó bây giờ thay vì mình ở tâm Bi chứ gì, nhưng mà cái tâm Từ, cái tâm Từ của mình mình đã giữ mình rồi, mà cái Từ của mình mình thấy họ đang ở trong cái ác pháp, đang khổ chứ gì, họ khổ họ mới chửi mình chứ gì – nhưng mình vẫn Từ. Vì vậy mình vẫn Từ, tức là cái tâm Từ của mình, mình vẫn thương yêu họ chứ mình không có lại giúp đỡ, mình không an ủi họ nhưng mà cái hành động thân giáo của mình, mình không có giận họ. Họ có tai nạn, có gì thì mình sẵn sàng giúp chứ bây giờ thì mình không có đến đó mình an ủi họ.

(28:00) Còn cái tâm Bi là nó đến an ủi, nó tìm cách nó ước nguyện, nó không an ủi được nó thầm ước nguyện. Nếu mà con tu tâm Bi thì con thấy họ giận, họ chửi con – con biết họ đang ở trong ác pháp, họ đang khổ cho nên con ước nguyện là họ sẽ không còn ở trong ác pháp đó nữa. Con thầm ước nguyện, đó là con thực hiện tâm Bi. Còn trái lại con thực hiện tâm Từ, con không có ước nguyện đâu. Con không ước nguyện nhưng mà con sống con không có giận họ chút nào. Bởi vì Từ mà, mình thương, mình không có ghét cho nên vì vậy mình không có làm cho họ khổ đau, mình không có hề hấn một cái hành động gì thêm cho họ buồn tức hơn nữa, tại vì họ giận hờn thì họ làm vậy thôi.

Còn riêng mình, mình không có cái hành động, cái lời nói gì để cho họ giận hờn thêm thì đó là mình tu tâm Từ. Nhưng mà cái hành động mình luôn luôn nó vui vẻ, luôn luôn nó mềm mỏng. Họ nói gì nói, chửi mắng gì thì mình cũng vẫn vui vẻ chứ không phải là mình có cái vẻ bực tức làm cho họ, gây cho họ ác cảm hơn với mình và đồng thời mình vui vẻ, mình chào hỏi họ này kia y như bình thường. Chứ không phải mình ước nguyện cho họ hết cái sân đó đâu, mình không có ước nguyện. Vì ước nguyện cho họ hết sân hay hoặc là cố gắng giúp cho họ hết sân thì cái đó là tâm Bi. Còn bây giờ mình tu tâm Từ nó khác, mình không giận họ, đó là Từ cho mình; mà mình không làm một cái hành động ác nào để cho họ buồn phiền, đó là tâm Từ của mình đối với họ. Thì cuối cùng mình cũng giải quyết được cái tâm Bi, tức là họ cũng giải quyết được cái nỗi khổ của họ – ở trong tâm Từ.

Tu sinh: Con muốn hỏi Thầy là trong ví dụ của con. Trong bài làm con ví dụ thì con mô tả cái ý là con không sân giận, tức là trong lúc đấy là con đã phát cái tâm Từ. Mà sau khi đấy thì con có những ước nguyện vì họ đang mắng con thì con biết là họ đang khổ, vì họ còn đang vô minh cho nên con ước nguyện cho họ sẽ bớt đi sân hận để họ đỡ đau khổ.

Trưởng lão: Vậy là con tu hai tâm. À, coi như vậy hai cái phần đó con nói như vậy đó là là con tu hai tâm. Mà hai tâm thì không phải pháp độc nhất, nó bị chia hai tâm. Con thực hiện tâm Từ tức là con tỉnh thức, hoàn toàn tỉnh thức ở trên mọi hành động. Con không có làm cái hành động ác để làm cho người ta thêm đau khổ nữa thì đủ rồi, con sẽ đi tới cái chỗ giải thoát. Còn con chia tâm con, con làm cái chỗ tâm Bi nữa thì con ước nguyện – con bị phân tâm rồi. Con không tập trung cái tâm Từ của con, sai rồi.

(30:24) Tu sinh: Thưa Thầy ví dụ có người tới đánh con…​

Trưởng lão: Con rất thương họ và lúc bây giờ con tu tâm gì?

Tu sinh: Dạ, con tu tâm Bi.

Trưởng lão: Tâm Bi. Khi mà họ đánh con, họ đến họ đánh con, con bị đau thì con khởi sự. Thứ nhất là bây giờ làm sao cho con hết cái đau của họ đánh, tức là con phải Bi con trước cái đã. Thì bây giờ con phải lấy dầu rồi con thoa cái chỗ bị đánh, bị bầm dập đó, rồi con làm cho nó bớt đau đi, làm cho cái vết thương nó nhẹ xuống đi – đó là con Bi với con trước.

Bây giờ tới Bi đối với cái người khác, thì sau khi con bị đánh rồi đó, thì bắt đầu họ thấy cái lỗi họ đến xin lỗi con. Tức là họ biết lỗi rồi đó, họ đến xin lỗi con thì con rất là hoan hỉ, con rất là vui vẻ, con nói không sao đâu, sơ sơ mà. Thay vì con u cái đầu lớn, con nói nó trầy da sơ sơ, không có gì đâu, đừng có lo, tức là con bi với họ để cho họ đừng có lo. Con hiểu chưa?

Còn trái lại, nếu mà họ đánh con mà họ không có đến mà xin lỗi con thì cái tâm Bi của con, con sẽ thực hiện cái lòng Bi của con. Thì sau khi con đã xức thuốc, con đã xoa dầu cái vết thương của con nó êm rồi thì lúc nào con cũng khởi sự con ước ao rằng cái người mà đánh con, họ sẽ gặp được những điều may mắn, không có gặp những điều khó khăn. Vì cái nhân của họ vậy thì họ sẽ gặp cái quả khổ. Cho nên con ước họ đừng có gặp những cái quả khổ đó và con ước nguyện làm sao cho họ đừng có những cái tính hung ác đó nữa. Con ước nguyện thầm trong tâm con. Nhưng mà tâm Bi thì con rất thương họ, thật sự là con thương xót họ ở trong ác pháp.

Cho nên có một cái dịp nào đó, Thầy nói rằng khi mà họ đánh con mà con không đánh lại họ thì họ có cái hối hận lắm chứ không phải không đâu. Nhưng mà con cứ tìm đến cái cách thức mà con, tìm mọi cách vì mình tu tâm Bi mà, mình tìm mọi cách để cho mình gần gũi họ, biếu quà hoặc làm cái gì đó để giải trừ cái ác pháp đó trong tâm của họ. Đó là tâm Bi đó. Bởi vì tâm Bi mình phải thực hiện trước cái cảnh đau khổ của người khác, trước cái cảnh sân hận của người khác, trước cái hung dữ của người khác – mình làm cho họ trở thành thiện.

Cái tâm Bi khó tu lắm chứ không phải dễ tu đâu. Cho nên mình phải xông pha vào chỗ đó. Mình đến như là một cái người không có chuyện gì xảy ra ở trong gia đình của người đó. Để mình tìm cách mình gỡ rối. Bởi vì khi tu tập tâm Bi thì phải có một cái phương pháp, cách thức để cho mình hoá giải được những cái nỗi khổ đó, hoà giải được. Trước là mình khởi sự thương mình, mình cứu mình trước cái đã và đồng thời thì để cho mình đến mình giúp đỡ cho những người mà họ đang ở trong ác pháp đó.

(33:21) Cho nên đó là thuộc về tâm Bi, còn tâm Từ thì mình tỉnh thức trước mọi mặt thì đủ rồi. Mình không có làm thêm ác pháp là tâm Từ; còn tâm Bi là phải gánh vác cái sự đau khổ của mình mà đau khổ của người khác mà hoá giải. Cho nên tâm Bi nó khó hơn, nó khó hơn nhiều chứ không phải gì. Biết cách, chứ không biết cách là tu tâm Bi không vô. Cũng như bây giờ người ta bị tai nạn này kia, mình vác mình chạy vô nhà thương cứu là được rồi. Đó là tâm Bi đó. Một con vật mà bị ai đạp, mình để trên bàn tay mình an ủi, mình vuốt ve nó – là tâm Bi đó.

Nhưng mà nó có cái nhược tiểu. Thí dụ như người ta chửi mình mà mình thực hiện tâm Bi, nó khác con. Thứ nhất là người ta chửi mình, mình sẽ giận nè, mình tức giận nè. Mà con tu cái tâm Bi là nhất định mình không giận, rồi mình còn thương cái người chửi mình vì họ ở trong ác pháp nữa. Mà phải tìm cách, từ đó mình ước nguyện, mình ngầm ở trong tâm ước nguyện cho họ được bình an, đừng có xảy ra cái đau khổ, ác pháp, đừng có sân hận gì nữa. Đó là ước nguyện ngầm ở trong tâm.

Mà còn phải có những hành động tìm cách gần gũi họ, tìm cách làm sao cho thân thiện với họ để hoá giải những nỗi khổ trong tâm của họ, mặc dù là con rất chịu thiệt thòi. Thí dụ bây giờ vì tranh một cái hàng rào của mình thôi, bây giờ đất ở nhà đây, người ta giận người ta chửi mình, người ta tranh hàng rào mình không được, người ta chửi mình. Thì mình tìm mọi cách, mình là người tu tâm Bi đó, mình tìm mọi cách là bây giờ mình nhường lại cho họ cái hàng rào, mình cho họ, mình không cần thiết đâu – đó là mình thực hiện tâm Bi. Cho nên phải học cho rõ về cái tâm Bi. Cho nên vì vậy mà tâm Bi, nhiều khi mấy con viết chưa có hết các cái pháp hành trong tâm Bi. Mình thương mình, rồi mình thương người. Tức là mình Bi rồi mình thương xót người. Thì cái đó mình phải học cho nhiều, luận cho nhiều để biết cách thức pháp hành đó con.

(35:10) Tu sinh: (Không nghe rõ).

(36:33) Trưởng lão: Cái đó là cái áp dụng đó con, bởi vì các con học từ cái Nhân quả. (Con ngồi xuống đi con). Từ cái học Nhân quả, từ cái học Các pháp vô thường. Đó, mấy con thấy không. Cho nên do mình học như vậy để cho mình áp dụng để thực hiện cái tâm Bi hoặc là tâm Từ, chứ nếu mình không học những cái này thì mình áp dụng sao cho được? Mình nói Từ – thương, thương – mà không biết thương cách nào đây mà cứ nói thương không thì không được. Mà phải áp dụng bằng cái hiểu biết, bằng cái tri kiến hiểu biết của mình, từ Nhân quả cho đến Các pháp vô thường.

Bây giờ mình thấy Các pháp vô thường: người ta đánh thân mình cũng là vô thường, đâu có gì của mình đâu, của ai đâu; mà bị đòn là của người ta chứ đâu phải của mình, phải không? Thấy Các pháp vô thường – “không phải là ta, không phải của ta” rồi – do đó chúng ta thấy cũng xả được rồi. Mà xả được thì nó mới là tâm Từ với mình – mình mới thương mình, mà thương người mới được. Đó là mình thực hiện. Và tâm Xả nó cũng ở trong cái nhân quả mới xả chứ. Mấy con không có cái lý nhân quả, mấy con xả cũng không được. Mà không có lý Các pháp vô thường cũng xả không được.

Bởi vì nó phải có cái hiểu biết, hiểu biết xả nó không bị ức chế. Nó phải có cái sự hiểu biết. Cho nên buộc lòng chúng ta phải học cái lớp Chánh Tri Kiến này là lớp đầu tiên để có cái sự hiểu biết chân chánh đó. Cho nên muốn xả thì con nói đúng chứ không có sai đâu, đó là điều kiện hiểu biết để mình xả. Khi mà một cái điều kiện gì xảy ra, thì chúng ta có cái đôi mắt của tri kiến chúng ta nhìn suốt hết – từ Nhân quả đến Các pháp vô thường. Rồi chúng ta biết, từ đó chúng ta khởi tâm Từ, tâm Bi, tâm Hỷ, tâm Xả để chúng ta xả. Đó là đi một cái loạt hiểu biết để mà chúng ta rốt ráo đem đến sự bình an cho chúng ta, gọi là đức Từ, Bi, Hỷ, Xả.

Bây giờ mấy con hỏi thêm gì nữa không? Có gì không mấy con?

Tu sinh: …con tu cái tâm Từ, đứng trước cái đau khổ của người khác… mình không có một cái hành động mà giúp đỡ họ thì…

(38:47) Trưởng lão: Bây giờ con tu tâm Từ, mặc dù là con tu độc nhất cái tâm Từ thôi, nhưng mà trước cái cảnh mà đau khổ của người khác con vẫn làm như thường, mà con vẫn thấy đây là tâm Từ chứ con không thấy là tâm Bi nữa. Con thấy bây giờ cái tâm Từ thường thường nó tỉnh thức lắm, nó tu tỉnh thức từng cái hành động của nó để nó không có làm đau khổ chúng sanh. Bởi vì chúng sanh đang vui, đang sống trong cái hạnh phúc cho nên nó không làm, đó là cái tâm Từ. Nhưng mà khi thấy chúng sanh có đau khổ, không phải chúng ta làm ngơ đâu. Chúng ta làm nhưng mà chúng ta làm ở trong cái tâm Từ chứ không phải là tâm Bi. Cho nên nó không có cái nghĩ rằng đây là tôi làm cái tâm Bi. Đừng có nghĩ làm tâm Bi, mà đây là ở trong Từ nó có cái Bi. Trong Từ nó có cái Bi; trong Từ nó có cái Hỷ; trong Từ nó có cái Xả – cái xả của tâm Từ chứ không phải là xả của tâm Xả. Con hiểu không?

Cho nên Từ nó có cái tâm Bi ở trong đó – Bi của cái Từ chứ không phải là Bi đâu. Nó không phải là tâm Bi, nó hai cái. Các con hiểu hai cái thì nó trật. Như vậy nó là một cái nhưng mà trong đó nó có bốn cái. Từ nó có Bi, Hỷ, Xả trong đó. Cho nên vì vậy mà không khéo coi như là chúng ta có hai cái tâm – lúc bây giờ là tâm Từ, lúc bây giờ là tâm Bi – không phải. Tự ở trong cái tâm Từ nó có cái tâm Bi. Cho nên trước cái cảnh đau khổ của người khác đang rên la, thì cái lòng Từ nó có cái Bi của nó ở trong đó – nó lại nó giúp đỡ mà nó vẫn thấy nó là tu Từ chứ nó không có tu Bi. Cái hay ở chỗ đó, nó là Pháp độc nhất, nhưng mà nó gồm đủ. Do cái chỗ đó nó mới có cái tâm Xả nữa con. Mà nó làm cái điều đó, tự nó làm được cái hành động đó rồi thì cái tâm Từ đó nó có cái Hỷ của nó ở trong đó – cái Hỷ của tâm Từ – tại vì nó làm được cái hành động đó. Nó có cái Hỷ.

Mấy con ngồi xuống đi.

Tu sinh: (Không nghe rõ).

(41:04) Trưởng lão: Đó cũng là cái phương cách để xả, con. Để đừng có để ý đến cái chỗ cái buồn phiền, cái đau khổ đó. Mình không có cần lưu ý, mình tác ý. Đó cũng là phương cách xả thôi. Nếu mình tu tâm Xả thì đó là cái phương cách để xả, không có gì.

Đó là những cái phương cách, cái cách thức để mà xả. Cho nên khi mà viết cái bài nó có cái luận. Cái người mà khéo luận, họ luận cái cách thức để mà xả tâm. Họ không nói tâm Xả nhưng mà cách thức họ nói ra thì chúng ta biết là họ đang nói về… Ví dụ như họ nói Đức Tâm Xả, thì họ để cái tựa vậy thôi, mà họ nói cách thức mà để xả tâm, họ không nói cái tâm Xả trong đó đâu. Nhưng mà cách thức họ nói để xả cái tâm thì mình biết họ nói tâm Xả. Đọc cái bài thì mình lưu ý về cái điều đó. Còn có người nói tâm Xả mà không có cách thức, nói xả xả xả mà không có cách thức – Thầy biết cái người này họ chưa biết cách xả.

Cũng như vừa rồi cô Diệu Minh hỏi, Diệu Minh nói mình nhìn nhân quả, khi mà mình dùng cái tâm Từ, mình sử dụng cái tâm Từ của mình. Thì trước khi mình sử dụng được cái tâm Từ, thì mình bị người ta đánh mình, phải không? Mà mình muốn tu cái tâm Từ thì mình nhìn: “Đây là nhân quả” để mình thực hiện. Nhìn cái nhân quả, đó là cái pháp hành để thực hiện tâm Từ – thương mình, cho nên mình không tức giận. Bây giờ thí dụ như người ta đánh mình, thì lúc bây giờ mình nhìn: “Đây là nhân quả. Đời trước mình có đánh ai cho nên bây giờ không có giận ai, không giận người đó. Mình cũng như trả quả mà”. Do đó thì cái tâm của mình nó giảm cái cơn sân của mình. Nó không có sân đâu. Con hiểu không?

Đó là từ cái hiểu biết nhân quả. Đó là áp dụng vào phương cách để thực hiện cái tâm Từ của chúng ta. Đó là cách thức áp dụng. Cho nên vì vậy mình luận như thế nào để rồi có cái phương pháp để áp dụng vào để xả tâm thì cái đó là đúng, không có sai. Thí dụ như Thầy nói, chỉ cái câu ngắn gọn như hồi nãy Thầy nói: “Người ta chửi mình, mình nói: nếu mình giận người ta thì mình không phải có tâm Từ”. Đó phải không? Mình chỉ nói ngắn gọn thôi. Mình chỉ nói: “Nếu mình giận người khác thì mình không có tâm Từ”, thì đó là cũng là tu tâm Từ đó mấy con. Còn người ta đánh mình, người ta chửi mình, mình nói: “Đây là nhân quả. Hồi nào chắc mình cũng chửi người ta, giờ người ta chửi lại mình. Thôi vui vẻ, không có gì giận”, thì đó cũng là lý luận để cho cái tâm mình nó không giận.

Còn cái ông này, ổng ngay cái tâm Từ ổng nói liền: “Người ta chửi mình, mình giận là mình không có tâm Từ. Mà mình có tâm Từ thì không nên giận”. Có vậy thôi. Mà mình muốn tâm Từ hay mình không muốn tâm Từ. Có vậy à. Phân hai, bây giờ tâm mình, mình muốn tu tâm Từ hay là mình muốn không Từ nè? Rõ ràng là mình đang muốn tu tâm Từ, thì đừng có giận. Do nó nhắc cái tâm nó vậy, nó cũng không giận. Đó là cái phương pháp áp dụng trực tiếp. Còn cái mình nghĩ nhân quả, nó là gián tiếp nhưng mà gián tiếp vẫn xả được tâm. Vì ngày xưa mình có chửi mắng người ta, giờ người ta chửi mắng mình, giờ mình xả, có gì đâu lại giận – thì đó là gián tiếp. Còn trực tiếp tu tâm Từ thì ngay đó người ta chửi mình, mình muốn tu tâm Từ hay là mình không tâm Từ. Giận là không có tâm Từ, mà Từ là không giận. Có vậy thôi, đúng không? Áp dụng, bây giờ là tới cái phương pháp áp dụng mà, áp dụng phải biết cách thức chứ. Rồi con hỏi đi.

Tu sinh: (Không nghe rõ).

(44:50) Trưởng lão: Hai người có quyền điều khiển, sai con. Một người bảo không làm, một người bảo làm. Con biết đó là ác pháp, mà ác pháp con làm thì con sai. Con không làm, bởi vì ác pháp sẽ đem đến – không khổ mình thì cũng phải khổ người. Bởi vì nói ác pháp thì phải có khổ mình, khổ người; hoặc là có khổ mình; hoặc là có khổ người mà không khổ mình. Như vậy là khi mà ác pháp thì con nhất định là không làm. Mà cái người bảo con không làm thì con theo cái người không làm là đúng. Đó là ở trên cái nhìn của mình mà. Mình là cái người mà tu thì mình không bao giờ mình làm ác pháp, tức là tôi tuỳ thuận nhưng tôi không bị lôi cuốn trong ác pháp. Đó là mới đúng.

Chẳng hạn bây giờ có hai người cũng quyền uy như nhau: thì cái người này bảo không làm, người này bảo làm. Mà tôi xét cái hành động làm này là ác pháp cho nên tôi theo cái người mà bảo không làm, tôi sẽ theo cái người này; chứ tôi không theo cái người (bảo làm) này. Còn bây giờ có một người bảo tôi phải làm, nhưng mà tôi xét đó là ác pháp, nhất định là tôi tuỳ thuận ở ngoài mặt chứ nhất định tôi không làm. Tôi về tôi bỏ lơ, tôi không làm đâu. Đó là tôi biết ác pháp.

6- TÙY THUẬN NHƯNG KHÔNG BỊ LÔI CUỐN VÀO ÁC PHÁP

(45:58) Tu sinh: Thí dụ như người A có quyền, người B không có quyền… trao đổi người A thì mới làm, như vậy con giải quyết như thế nào?

Trưởng lão: À, hai người đều… Nghĩa là A với B nó bàn nhau là nó đồng ý nó làm. Thì con quyết định là bây giờ ác pháp tôi tuỳ thuận, tôi là người dưới quyền của mấy người, tôi tùy thuận mấy người chứ về tôi không làm điều đó đâu. Tùy thuận mà không bị lôi cuốn, tôi không chống lại, tôi không nói, tôi không lý luận gì hết. Bảo làm thì tôi làm thinh vậy, nhưng mà tôi không làm.

(46:36) Tu sinh: Trong trường hợp rất là khó. Ví dụ, người A bảo con làm, người B không cho con làm, ví dụ thế. Xong rồi cuối cùng là người A, người B bàn nhau rồi bảo con làm. Mà con không làm thì người A hoặc người B đi làm.

(46:49) Trưởng lão: Như vậy là con không có tiếng nói nào hết. Trong khi đó họ bàn nhau, tôi có ý kiến, bảo tôi làm. Phải không? Hai người này, người bảo làm, người bảo không làm. Ngay cái điều đó con phải lý luận cho cái người mà bảo làm này phải dừng lại liền. Tức là con sẽ có đồng minh của cái người không làm, phải không? Bây giờ thêm một người nữa – thì ông A bảo làm, mà ông B này bảo không làm. Thì bắt đầu khi mà bảo con là cái người trực tiếp làm cái hành động đó chứ gì, hành động ác đó. Bây giờ con biết đó là ác pháp rồi cho nên con đứng dựa vào cái ông B này nè, con nói với ông A này: làm cái này là tai hại; là như thế này, thế này; là hao tài tốn của của đất nước như thế nào, thế nào. Con nói thẳng thì ông B này ổng thấy ổng ủng hộ con liền; mà con lại có đồng minh hai người thì ông A này bị thua liền. Cho nên cuối cùng không làm.

Còn bây giờ mà con để hai ông này hợp nhau, ông này nói với ông kia: bây giờ làm cái này tôi với anh chia, được số tiền lời quá mà cho nên anh không làm thì sao được. Do đó ông B này ổng thuận theo lời để được chia tiền. Bây giờ bắt con phải làm, từ đó con đi ở tù nữa là khác. Con hiểu chưa? Hai ông này ăn mà con đi ở tù. Bởi vì con là người thi hành, còn mấy ổng thì chỉ lập kế hoạch. Thì do đó con phải ngay từ đầu con phải đứng vào cái đồng minh mình để đánh.

(48:09) Cho nên Thầy nói như thế này. Cái cô Châu mà hay đến đây mà tóc bạc, cô có cất cái nhà phía sau này, cổ làm ở trong ngân hàng. Mà trong khi trong ngân hàng nó có cái nhóm của nó. Do đó cổ thấy rằng làm cái điều này rất là hao tài, của cải tài sản của Nhà nước. Cho nên cổ mới bàn: nếu bây giờ mình theo phe thì họ sẽ chia cho mình, mà mình không theo phe thì nó lợi cho Nhà nước. Mà cổ cũng có cái điều kiện ở trong đó lắm nhưng mà… Cho nên Thầy nói trong cái vấn đề đó: lợi dân, lợi nước thì mình nên làm; còn lợi cá nhân của mình thì dù là mình bị sa thải, mình chấp nhận. Mình chấp nhận điều đó.

Thì cổ nghe lời Thầy. Khi mà họp bàn với nhau, cổ nói thẳng nói thật cái này là tai hại. Nhưng mà lần lượt chúng cho cổ hưu trí non. Bởi vì để cổ thì “ăn” không được. À, cổ hưu trí non. Cổ là con gái của ông Lê Duẩn. Đó thấy không? Vậy mà nó tìm cách nó bứng ra. Bởi vì ông Lê Duẩn ổng đã chết rồi cho nên cổ đâu có quyền nữa; chứ còn ông già thì chắc chắn là không bật cổ ra được nổi đâu. Nhưng bây giờ ông già mất rồi, thì đương nhiên là mặc dù nói con Lê Duẩn nhưng mà sự thật ra thì cổ vẫn không có quyền gì. Người ta sẽ có phe phái người ta sẽ hất cô ra.

Cho nên bây giờ cổ đã thất nghiệp. Bây giờ cổ về, cổ buôn bán cổ sống thôi. Nhưng mà thấy an ổn hơn là mình ở trong cái chỗ đó thì mình thấy nguy hiểm. Thành ra theo Thầy thiết nghĩ là mình nên làm một cái điều đúng lương tâm mình, không cắn rứt điều gì hết thì cái đó là điều hay.

Tu sinh: (Không nghe rõ).

(51:15) Trưởng lão: Cái đó là mình đứng ở trong góc thiện pháp, con. Mình phải nhìn cái lợi ích chung, mà mình không có để cho ác pháp lôi cuốn. Thầy nói ác pháp như thế này nè. Thí dụ như trong cái bữa giỗ bữa tiệc, người ta mời mình uống rượu, mình biết rượu là ác pháp mà. Đức Phật có cái giới cấm uống rượu mà. Mà bây giờ bạn bè, mọi người xung quanh cứ nài mình uống rượu nhưng mà mình không uống. Thì họ bằng cách này bằng cách khác, họ nói này nói khác nhưng mà mình nhẫn nhục, mình chịu đựng bằng cách mình cũng vui vẻ nhưng mình nhất định là không uống, không hề một giọt rượu trong miệng của mình. Thì như vậy là mình không có bị lôi cuốn vào trong ác pháp. Mình nhất định, dù là họ nói bất kỳ, họ nói gì thì mình cũng chấp nhận hết nhưng mà điều kiện là mình không uống rượu. Thì như vậy mới là mình không bị lôi cuốn trong ác pháp chứ không khéo mình cũng: “Thôi, tuỳ thuận họ chút”.

Mình tùy thuận là mình không cãi lại họ, mình không nói gì hết, họ muốn nói gì đó họ nói. Nhưng mà có cái điều kiện là mình không bị lôi cuốn trong ác pháp. Cuối cùng thì họ phải thua mình thôi, ý chí mình làm thinh thôi. Và đồng thời họ muốn làm gì đó làm nhưng nhất định là không có uống. Đó là cách thức tu của người cư sĩ. Phải gan dạ, phải có đủ cái sự bất động tâm của mình – tức là im lặng đó. Chứ còn không khéo họ nói – tức quá rồi cái mình chịu không nổi đó, mình bùng ra đó – tức là mình bị lôi vào ác pháp, không ác pháp này thì cũng ác pháp kia.

Thành ra trong cái sự tu tập của đạo Phật nó hay là cái chỗ mình biết lúc nào mình biết im lặng, mà lúc nào biết mở miệng nói. Mà lúc nào biết làm theo cái đúng, không làm theo cái sai. Cách thức là phải trí tuệ sáng suốt. Mà biết nhìn, biết hiểu nữa. Hiểu đó là nhân quả của mình, hiểu đó không phải là nhân quả của mình – mình hiểu hết. Cho nên cái hiểu đó làm cho mình cởi mở, cho mình sống một cách rất an ổn trong tâm hồn của mình.

HẾT BĂNG