[ Tải bản để in về máy ]

LỚP CHÁNH KIẾN – BĂNG 072A

VẤN ĐẠO TỨ VÔ LƯỢNG TÂM

Trưởng lão Thích Thông Lạc

Người nghe: Tu sinh nữ

Thời gian: 26/01/2006

Thời lượng: [40:45]

 

1- PHÂN BIỆT TÂM TỪ VÀ TÂM BI

(00:04) Trưởng lão: Vừa rồi mấy con học tới cái bài Tứ Vô Lượng Tâm – Tâm Từ, Từ Tâm. Mấy con biết cách làm, nếu không biết cách phải hỏi cho kỹ để làm cho nó đúng. Bởi vì nó là cái pháp độc nhất để đi đến cứu cánh hoàn toàn. Nếu mà chúng ta thấy cái đặc tướng của chúng ta:

Hợp với Tâm Từ thì chúng ta tu Từ Tâm;

Hợp với Bi Tâm thì chúng ta tu Bi Tâm;

Hợp với Tâm Hỷ thì chúng ta tu với Tâm Hỷ;

Hợp với Tâm Xả thì chúng ta tu với Tâm Xả.

Cho nên đó là những cái pháp độc nhất. Vì vậy mà các con cần phải làm cho kỹ, chứ nếu không mấy thì con sẽ hiểu sai, làm sai thì nó sẽ không đúng với cái hiểu biết của mình.

Bởi vì trong Kinh Bát Thành nó có tám cái pháp độc nhất. Ôm một cái pháp là chúng ta sẽ đi đến cứu cánh hoàn toàn. Do như vậy thì chúng ta biết Tứ Vô Lượng Tâm – tâm Từ, tâm Bi, tâm Hỷ, tâm Xả – mỗi tâm nó có một cách thức của nó để thực hiện đi đến rốt ráo. Mà nếu chúng ta không hiểu thì chúng ta sẽ không biết cách. Thường thường là Thầy giảng chung chung, nhưng bây giờ nó tới cái giai đoạn chúng ta phải áp dụng để mà tu tập, thì phải hiểu cho rõ ràng, nó sâu sắc. Chứ còn không phải hiểu sơ sơ.

Con hỏi Thầy con?

Tu sinh: Thưa Thầy cho con hỏi là tâm Từ với tâm Bi, chỗ nào nó giống nhau và khác nhau?

Trưởng lão: Hai cái điểm này khác nhau xa chứ không có giống nhau. Bây giờ coi chừng mấy con sẽ lầm lộn, lầm lạc đó, tâm Từ với tâm Bi khác nhau.

Tâm Từ – cái mục đích của nó là không động chạm đến cái sự sống của muôn loài, là cái lòng thương yêu đó.

Còn tâm Bi là trước cái cảnh đau khổ của người khác.

Thí dụ như mình thấy một con vật hay một người đang lăn lộn trên sự đau khổ, thì mình khởi cái lòng thương yêu để giúp cái sự đau khổ đó cho nó hết đau khổ. Đó là tâm Bi. Cho nên nhiều khi mấy con viết lẫn lộn, Từ với Bi nó hay lẫn lộn thì nó không khéo… Cho nên phân biệt được như vậy viết nó mới đúng.

Tu sinh: Con thấy hai cái Từ và Bi cũng dùng đối trị với tâm sân?

(02:32) Trưởng lão: Không phải. Khác xa lắm con. Nó không có đâu.

Tâm Từ là nó đối trị cái tâm sân, mà cái tâm sân của chúng ta. Còn cái tâm Bi nó đối trị cái tâm sân của người khác.

Mình phải phân biệt. Người ta sân tức là người ta đang khổ đau, người ta mới ác pháp. Người mà tu tâm Bi người ta thấy người ta thương cái người đó liền, tội – không phải đó là lòng Từ mà đó là lòng Bi. Còn bây giờ mình biết mình có mang trong thân này có những cái tham – sân – si, bây giờ mình tu tập lòng Từ để đối trị cái tham – sân – si của mình, cho nên người ta chửi mình không giận. Mình không giận, đó là lòng Từ. Mà thấy người ta đau khổ, mình không có mắng chửi, không làm cho người ta đau khổ, đó là tâm Bi. Cái đối tượng đó.

Thí dụ như vua Lý Thái Tổ, Ngài nghĩ đến những tù nhân đang ở trong trời lạnh như thế này mà những tù nhân thì ăn không đủ, mà áo cũng không đủ mặc ấm, Ngài khởi sự Ngài rất thương, đó là tâm Bi. Bởi vậy mình thấy người ta đau khổ mà mình khởi sự thương, đó là tâm Bi. Phân biệt cho rõ chứ không phải Từ Bi một chùm với nhau, mà mình hiểu chung chung thì không được. Bởi vì đây là cái pháp độc nhất mà đi đến cứu cánh, cho nên phải hiểu cho rõ.

Rồi mấy con viết mỗi một cái tâm Từ mà đối với cái gì đó, thì mấy con tìm một cái mẩu chuyện, mấy con đem cái mẩu chuyện đó ra để xác định cái hành động đó gọi là Từ hay hành động đó là Bi cho nó rõ ràng. Chứ còn nếu mình nói lý luận chung chung thì nó cũng được, nó hay, nhưng mà áp dụng vô tu thì mình không biết – áp dụng để xả tâm.

(04:30) Còn tâm Xả nó khác, tâm Hoan hỷ nó khác, con. Cách thức tu nó cũng khác nhau nữa, chứ không phải có Từ Bi Hỷ Xả là chung chung: có Từ thì có Bi, có Hỷ, có Xả. Nó đúng vậy, nhưng bây giờ nó là pháp độc nhất. Nếu bây giờ mình có tâm Từ thì ngay đó là có tâm Bi. Bởi vì hễ mình Từ mình không giận thì mình có tâm Bi thì không mắng chửi, không nói nặng người khác – thì tức là tâm Bi của mình có rồi. Mà hễ mình có Từ Bi thì nó có Hoan hỷ, nó có tâm Hỷ. Nó có tâm Hỷ thì nó phải Xả, chứ nó không Xả làm sao nó Hoan hỷ được.

Thì đó là cách thức của nó vậy chứ sự thật bây giờ đây là pháp độc nhất rồi. Chúng ta không nói những tâm kia mà tự nó nó có, kệ nó. Mình không phải tu nó, cho nên mình không cần thiết nó. Nhưng mà nó phải Xả, phải Bi, phải Xả trong đó thôi, nhưng mà mình không quan trọng, mình chỉ lo có một cái tâm Từ của mình mà nó có đủ hết. Hễ mình tu một cái nào đó thì bốn cái này nó có đủ, chứ không phải là chúng ta tu cả bốn.

Con hiểu không? Bây giờ Thầy tu cái tâm Hoan hỷ. Họ chửi Thầy, Thầy cũng vui vẻ thì tức là Thầy có Từ có Bi trong đó đủ, nhưng mà không phải Thầy tu tâm Từ tâm Bi đâu mà Thầy tu tâm Hoan hỷ. Coi như là tu tâm Hỷ. Cho nên thầy Nhất Hạnh dạy: “Hít vô, tôi mỉm miệng cười; thở ra, tôi mỉm miệng cười” nghĩa là mình tập hoan hỷ, mình tập cười đó. Nhưng mà sự thật nó không phải vậy, tập như vậy nó sai. Mình ráng mình cười, cho nên người ta nói ông này ổng vui vẻ quá, ổng không có gì nhưng mà sự thật trong bụng nó không phải được vậy. Ở ngoài mặt là làm vậy nhưng mà trong bụng nó không phải vậy. Còn cái này không, nó thực hiện đúng, trong ngoài nó y như nhau.

Con ngồi xuống đi con, con còn hỏi gì nữa.

Tu sinh: Con kính bạch Thầy, thí dụ như là khi con thấy cái người già đó con thương, tức là tâm Từ, yêu thương. Nhưng mà rồi con thấy thương cái hoàn cảnh đó này kia thì con muốn giúp đỡ, cho nên con trực tiếp giúp đỡ thì đó là Từ hay Bi?

(06:37) Trưởng lão: Cái đó là tâm Bi, con. Con thấy người già họ yếu, họ thiếu thốn cái gì đó hoặc họ không được sự chăm sóc của con cháu hoặc không có con cháu, thấy tội. Mà mình thì đáng như con cháu của người, thấy người khổ thì đó là tâm Bi chứ không phải tâm Từ. Bi – mình đối lại cái khổ của người khác.

Còn bây giờ mình đối với thân mình – bây giờ nó có bệnh đau nhức, bệnh gì nó đang đau khổ, mình đang thương mình đó, đó là cái tâm Bi. Thí dụ mình biết cái thân mình bây giờ nó chưa có bệnh đó, mà nó sẽ có bệnh đó, bởi vì nó vô thường, nó phải có bệnh đó. Bây giờ mình phải tập để ngăn ngừa như thế nào, đó là tu tập tâm Từ.

Tu sinh: Thưa Thầy, thí dụ như con thấy cái dây này nó vắt vô cái cây nhiều quá, thí dụ vậy đó. Thì con không biết cái cây nó có đau hay không, tự nhiên con thấy nó thì khó chịu. Vậy trước tiên con thương mình trước cái đã, tức là mình mở cái dây đó ra là mình cảm thấy mình dễ chịu rồi. Còn cái cây đó nó có đau hay không thì mình cũng không biết, mà đi qua đi lại con muốn mở cái dây đó là mình khó chịu nơi mình. Thì khi mở cái dây đó rồi, con thấy người mình nó khỏe, không có còn chướng nữa. Vậy có phải mình thương mình không?

Trưởng lão: Cái đó thuộc về tâm Bi hay là tâm Từ, để Thầy giải thích cho mà nghe. Con ngồi xuống đi con. Bây giờ mình đi ngang qua mình thấy có người đó lấy dây kẽm hay cái đinh họ đóng vô cái cây, mình thấy tội nghiệp. Nó có đau hay không đau, thì mình thấy nó không rên la. Nhưng mình thấy một cái cây mà bị đóng như vậy, mình thấy tội, do đó thì mình làm lơ qua, mình không có… bỏ luôn qua, thì mình thấy như thường, không có gì hết. Thì tức là mình không có tâm Từ tâm Bi gì hết.

(08:25) Khi mình thấy như vậy một vài lần rồi mình tư duy suy nghĩ. Mình thấy tội nghiệp cái cây quá, cũng như có cái dây kẽm quấn cái cây, rồi thấy cái da nó lớn lên, cái dây kẽm cứ siết vô, mình thấy tội nghiệp cái cây này quá. Khi mình bỏ lơ qua thì tức là mình không thực hiện tâm Từ, tâm Bi của mình. Bây giờ mình thấy cây đó bị siết mà mình không cứu khổ cây đó thì mình không có tâm Bi. Phải không? Nhưng mà mình để mình tư duy suy nghĩ, mình lo lắng, mình thương xót nó thì mình không có tâm Từ với mình. Cái nào Từ và cái nào Bi nó rõ ràng. Vì vậy mà nó thúc đẩy con đến con mở cái dây kẽm ra, thì đó là con đã giúp cho cái cây đó không bị dây siết vô. Có phải không? Tức là tâm Bi. Nhưng mà cái hành động làm đó nó lại giúp cho cái tâm con thoải mái, cởi mở. Như là con thấy con không còn suy nghĩ nữa, không còn suy nghĩ về khoanh kẽm quấn trên cái cây. Tức là con đã tâm Từ với con. Nó Từ – Bi.

Cho nên con muốn tu cái nào, con muốn tu tâm Bi hay là con muốn tu tâm Từ?

Tu sinh: Dạ, con muốn tu tâm Từ.

Trưởng lão: Con muốn tu tâm Từ thì ngay đó con thấy tâm con nó suy nghĩ, nó thấy nó tội nghiệp. Thì con tu tâm Từ thì tất cả mọi sự việc con khởi sự con đều thương yêu. Khi thấy một cái gì trước mắt có sự đau khổ là ngay đó thực hiện mà không được, gọi đó là tâm Bi. Chính đó là mình cứu giúp, mình làm cho những con vật, những người khác không có sự đau khổ nữa. Và đồng thời hằng ngày con tránh những điều kiện con làm đau khổ, đó là con thực hiện tâm Từ. Nghĩa là mình tránh những điều kiện không xảy ra để làm cho tâm mình đau khổ, đó là tâm Từ. Vì mình lỡ mình có thấy một cái sự đau khổ, mà mình muốn cho cái tâm mình nó đừng có chướng ngại trên cái cảnh đau khổ đó nữa, cho nên vì vậy mình thực hiện, tức là tâm Từ của con.

(10:30) Còn bây giờ vì con nghĩ, bây giờ thấy cái sự đau khổ đó, muốn cho cái cây đó đừng có bị cái dây đó quấn nữa, tức là con thực hiện tâm Bi. Nghĩa là mấy con nắm rõ, bây giờ mình thấy sự đau khổ của người ta là mình thực hiện tâm Bi, thì ngay tâm mình nó tự giải thoát rồi – tức là có Từ rồi, nhưng mình không tu tâm Từ. Con tu tâm Bi vì tâm Bi có đối tượng rất rõ, thấy sự đau khổ của mọi vật: một con kiến, một cái cây mà bị quấn như vậy, tôi thấy như vậy tội, tôi làm, tôi thực hiện cho cây đó không bị cái dây đó quấn, tức là tôi tu tâm Bi của tôi. Tôi thực hiện tâm Bi, nhưng mà ở trong lòng tôi nó cởi mở, tôi không có nói về vấn đề cởi mở này là tôi tu tâm Từ đâu, tôi không tu nó đâu. Nhưng mà tôi tu tâm Bi tại vì trước mắt tôi thấy cây đó khổ, tôi tháo cái dây đó ra, tức là tôi thực hiện tâm Bi. Nhưng mà tôi giải thoát. Con hiểu không?

Cho nên mình nói mình thực hiện tâm Từ thì hai cái nó lộn xộn. Nó vừa bên đây vừa bên kia, tôi không thực hiện hai cái này chung đâu, bởi vì pháp độc nhất. Các con có nghe nó là pháp độc nhất. Cho nên các con sẽ thực hiện cái tâm của mấy con ngay trên cái đối tượng của mình.

Thường thường hầu hết là con người có tình cảm thì người ta thực hiện tâm Bi, tình cảm của mình mình thực hiện tâm Bi, nhưng mà mình thực hiện tâm Bi để đem lại…

Nhưng tâm Bi rất nguy hiểm. Không khéo thì mấy con đi vào “thất tình lục dục”. Thấy người ta khổ đau quá rồi mình cũng hút theo đó thì thôi, kiểu đó không được.

Còn tâm Từ thì mình cứ giữ cho mình được bất động, thương yêu. Cho nên đối với sự vật mình rất tỉnh thức, gọi là Chánh Niệm Tỉnh Giác. Tu trong các hành động, tu trong các sự tỉnh thức của mình, không giẫm đạp lên hạnh phúc của muôn loài, không làm cho sự sống của muôn loài bị đau khổ.

Cái đó là mình tu. Nà tu hai cái khác, con. Cái kia nó thấy khổ nó mới tu, thấy chúng sanh khổ mới tu, cho nên nó luôn luôn nó thấy có gì đau khổ là nó thực hiện tâm Bi của nó. Chứ nó không có thực hiện tâm Từ, nó không có tỉnh đâu, nhưng mà nó nhìn thấy mọi vật là cái nào có đau khổ là nó tới nó cứu khổ thôi.

2. VỪA TU TÂM TỪ, VỪA TU TÂM BI THÌ KHÔNG ĐI ĐẾN RỐT RÁO

Tu sinh: Thưa Thầy, vậy ví dụ như con muốn tu cả hai pháp có được không?

(12:39) Trưởng lão: Không, không được con. Bởi vì nó là pháp độc nhất, đức Phật nói là pháp độc nhất rồi mà. Con phải ôm chặt một pháp, bởi vì cái kia con tu tỉnh thức – tu tâm Từ, con tu tỉnh thức. Cho nên lòng Từ của con nó tỉnh thức, nó sẽ không bao giờ nó làm cho chúng sanh đau khổ – tức là tâm Từ. Nghĩa là chúng sanh nó đang sởn sơ, nó đang không có đau khổ, vì vậy mà mình cố gắng giữ gìn đừng có làm cho nó đau khổ. Còn ai làm thì kệ, mình không biết. Nhưng mà đối với mình thì hoàn toàn mình không có…

Cho nên cái sức tỉnh thức nó cao nó đi đến cái chỗ mà “định tỉnh, nhu nhuyến, dễ sử dụng”. Cái tâm Từ đó, nó đi đến “định tỉnh, nhu nhuyến, dễ sử dụng” bởi vì nó tỉnh thức, bởi vì nó lo lắng, nó sợ nó làm cho chúng sanh đau khổ, tức là tâm Từ. Nó ngăn ngừa hết, nó không có để cho chúng sanh đau khổ.

(13:24) Còn cái tâm Bi là phải có sự đau khổ của chúng sanh là nó tới. Mà nó tới, tâm Bi nó thực hiện vậy. Xung quanh chúng ta nhiều sự đau khổ của chúng sanh lắm, cho nên vì vậy mà mình cứ tu tâm Bi của mình thì rốt cuộc mình cũng tới, nhưng mà nó đi qua cái góc độ khác. Mình thực hiện một pháp mà gần chết mình đó.

Tu sinh: Thí dụ, con gặp một cái người già đó, mà bình thường thí dụ như cái tâm Bi, thì mình chưa có thấy được trực tiếp họ đau khổ, nhưng mà con thấy cái người già đó con thông cảm cái hoàn cảnh của họ này kia. Rồi do đó, tâm Từ mình nó khởi lên. Từ cái chỗ đó, mình mới tìm cách tìm hiểu họ cần gì thiếu gì thứ này thứ kia đó. Rồi khi ấy mình trực tiếp mình giúp họ, thì cái đó là tâm Bi nó khởi?

Trưởng lão: Không phải, con. Không phải tới giúp đỡ con. Bắt đầu con khởi sự con thấy cụ đó, thì bắt đầu từ đó cái diễn biến của tâm Bi là con tìm hiểu coi cái này có phải đúng như vậy không, rồi con mới tìm vào sự diễn biến của tâm Bi.

Tu sinh: Vậy đó là Bi?

Trưởng lão: Bi không à, con thấy đối tượng mà. Con tìm cái đối tượng là tâm Bi. Còn cái tâm Từ là chuẩn bị không có làm đau khổ chúng sanh.

Tu sinh: Thưa Thầy, liên quan đến tâm Bi rồi Thầy.

Trưởng lão: Ai con?

Tu sinh: Như vậy là liên quan đến tâm Bi rồi?

Trưởng lão: Ai, cái gì liên quan?

Tu sinh: Cô Liễu Huệ vừa hỏi: thấy một cụ già đang khổ sở, mình đến tìm hiểu sự khổ sở đó để giúp họ thì đó là tâm Bi?

Trưởng lão: À, tâm Bi không, con. Từ cái chỗ thấy cụ già – bây giờ cái đối tượng rồi – mình thấy cụ già có cái dáng gì khổ đó, mà bây giờ con tìm hiểu. Thì cái diễn biến của tâm Bi nó đi tìm hiểu để nó giúp đỡ, nó thực hiện cái lòng Bi đó.

Tu sinh: Con hiểu đó là tâm Từ, Thầy ạ. Vì nếu giúp đỡ là…

(15:12) Trưởng lão: Không phải con. Không phải tâm Từ. Con hiểu ra ngoài rồi, thì không phải. Nó tỉnh thức. Ý con muốn nói nó cũng đúng chứ không phải không nhưng mà nó trật con. Bởi vì nó diễn biến. Bây giờ là vì… Bây giờ thí dụ như bình thường, cái tâm Từ là con không có động chạm đến cái sự đau khổ, con không có làm cụ già đó già khổ đâu. Tại vì sự vô thường của các pháp nên cái thân của cụ đó già đau khổ. Bây giờ cái hình ảnh già đau khổ mà cụ sống thiếu hụt cái gì đó, vừa đập vào mắt mình thấy thì tâm Bi nó khởi ra. Bị vì nhìn cái đối tượng đó.

Còn tâm Từ – tôi có làm cho cụ già đâu, tôi có làm cho cụ thiếu hụt đâu. Hiểu không? Tôi có làm cái đó đâu cho nên đâu có gọi là tôi tâm Từ. Tâm Từ nó hoàn toàn nó không có làm cho người ta khổ, mà nó không làm cho mọi người khổ thì nó cũng không làm cho nó khổ. Cho nên nó thực hiện tâm Từ nó không có bị khổ. Bao giờ nó cũng cẩn thận.

Rồi, con hỏi thêm. Con hỏi trước đi con.

Tu sinh: Con có một cái tâm như thế này mà không biết là tâm Từ hay tâm Bi. Con thấy thí dụ như là ai khoẻ thì con mừng, con vui, hoặc ai mà làm một cái gì có kết quả thì con vui. Hay là thí dụ như là người ta làm được một cái bài hoặc người ta có một cái kết quả gì đó, tự nhiên con thấy vui.

Trưởng lão: Cái đó là tâm Hỷ, con.

Tu sinh: Tâm Hỷ? Con chưa học.

Trưởng lão: Chưa học tới. Rồi con hỏi?

Tu sinh: (Không nghe rõ).

(17:36) Trưởng lão: Đó là tâm gì phải không con?

Tu sinh: Dạ, con nghĩ là cái lòng Từ của con.

Trưởng lão: Con thì con nghĩ nó là lòng Từ. Nó là lòng Bi, tại con lộn, con đối với người khác. Bởi vì hầu hết là chúng ta hiểu qua Từ Bi chúng ta hay lộn xộn lắm. Hay lộn.

Bởi vì cái hiểu của mấy con nếu mà không được học về cái Định Vô Lậu thì cái hiểu của mấy con nó lộn xộn, nó không có đúng. Cho nên mình biết phân biệt cái tâm Từ, tâm Bi. Bởi vì cái tâm Từ nó giúp chúng ta rất tỉnh, rất tỉnh giác, nó luôn luôn cẩn thận, nó kỹ lưỡng lắm. Nó không bao giờ làm đau khổ cho những vật, những người xung quanh mình, những cây cỏ nó cũng không làm đau khổ. Nó không bao giờ ném một nắm rác ra ngoài đâu, nó biết vệ sinh lắm, bởi vì nó là tâm Từ. Nó không làm những cái gì để lại sự tai hại cho những người xung quanh.

Thí dụ như bây giờ cái bụi cỏ đó mà con đem một cái rác hay cái cây con quăng trên đám cỏ đó, thì cái tâm Từ không có cho phép con làm điều đó. Nghĩa là đám cỏ người ta đang xanh vậy, xách cái cây quăng đè ba cái cỏ xuống – cái đó là mấy con thiếu tâm Từ. Cái hành động mà mấy con ném cái cây lên để đè cái bụi cỏ thì đó là mấy con thiếu tâm Từ. Tất cả những cái điều đó cho nên mấy con phải hiểu cho rõ.

(18:53) Rồi còn tâm Hỷ nữa. Không phải lúc nào cũng hề hề, hề hề cười – thì thôi, đó là thằng điên chứ đâu còn cái thứ gì, có phải không? Con hỏi Thầy.

Tu sinh: Bạch Thầy, con hiểu cái tâm Từ như thế này không biết có đúng không? Thưa Thầy, thí dụ như là cái tâm sân trong người con nó hay, người ta đụng tới là con hay sân. Thế thì con muốn giải quyết cái sân thì hằng ngày con phải luôn luôn tác ý những câu con đã được học của Thầy để con ngăn ngừa cái sân của con. Cái đấy là cái tâm Từ con thương con, con ngăn cái đấy. Thế, đấy là cái thứ nhất.

Cái thứ hai, bây giờ con của con nè, nó là thằng con trai, xã hội bây giờ có những thanh niên theo phong trào ăn chơi, hút hít cái này cái khác. Con thường xuyên con sợ con của con sẽ mắc vào những cái đấy, thế thường xuyên hằng ngày con nhắc nhở con của con: Bây giờ xã hội nó như thế, con phải sống như thế này thế này để không mắc vào. Con nghĩ đấy là cái tâm Từ của con thương con của con với thương bản thân con. Thế có đúng không ạ?

Trưởng lão: Cái đầu tiên là tâm Từ. Còn cái sau đó mà con lo lắng cho con của con đó là tâm Bi, nó có cái đối tượng. Bởi vì tâm Từ, thí dụ như Thầy nói, Thầy biết cái tâm của Thầy tham – sân – si nó ở đây, ở trong bụng của Thầy nè, Thầy biết bây giờ nó không hiện ra, nhưng mà chút nữa có gì là nó hiện ra. Thì Thầy nói: “Tâm như cục đất, ly tham – sân – si hết”. Đó là tâm Từ đó con. Nó ngừa cho nó đừng có xảy ra, bây giờ nó chưa có xảy ra cho nên nó ngừa nó trước. Nó ngừa cho bản thân nó là tâm Từ.

Còn tâm Bi là có cái đối tượng để mà nó thực hiện cái lòng thương của nó trên đối tượng, nó là tâm Bi. Mình lo cho con cho cái mình đó, coi chừng nó ở tâm Bi mà mình cứ “Tôi Từ” đó.

Tu sinh Liễu Huệ: Dạ thưa Thầy, như vậy là có phải như tâm Từ như là mình phòng bệnh, rồi tâm Bi là chữa bệnh?

3- TU TÂM BI PHẢI CÓ ĐỐI TƯỢNG

(20:52) Trưởng lão: Lẽ đương nhiên là cái đó con luận nó như vậy. Nhưng mà nó là cái phương pháp, một cái phương pháp tu, cho nên nó không có ngừa mà nó không có trị. Mà đây là cái phương pháp để cho mình tu cái tâm của mình để nó vượt lên nó cứu cánh. Chứ sự thật ra nhân quả thì nó xảy ra cho mọi người, mình thương cũng không hết đâu, mình Bi cũng không hết đâu. Nghĩa là mình Bi cái này rồi nó tới cái khác, nó không hết, nhưng mà nó thực hiện để cái tâm giải thoát nó tới cuối cùng nó cứu cánh nó thôi. Nó cứu mình đó. Cho nên mình thấy tại sao mình dễ xúc động trước cảnh đau khổ của người ta hơn, tức là mình biết mình có đặc tướng tu tâm Bi.

Còn mình là người phòng ngừa như con nói, thì đó là mình thích, cái đặc tướng của mình: hay cẩn thận, dè dặt, kỹ lưỡng, phòng ngừa. Đó là tâm Từ. Mình phải hiểu như vậy mình viết bài nó mới rõ được.

Rồi con? Khoan con, con chờ chút xíu. Con hỏi Thầy con.

Tu sinh: Con kính bạch Thầy, như con hàng ngày là người ta đuổi mình hoài không được, người ta chửi rủa mình. Thì thời gian đầu là con hơi bực, nhưng sau này con nhịn nhục được… (không nghe rõ). Như vậy là tâm Từ hay là tâm Bi, Thầy?

(22:02) Trưởng lão: Con nghĩ đến người ta như vậy để con phân biệt, bây giờ họ chửi con, con bực tức là con thiếu tâm Từ của con cho nên bây giờ con mới bực. Con hiểu không? Mà khi người ta chửi con, con không giận không gì hết là con đã ngừa trước, con tỉnh thức trước. Cũng như bây giờ chưa có ai đụng chạm gì hết thì mình giữ gìn cho nó, khi họ có đụng chạm vô mình thì mình hoàn toàn không bị động nữa, không có bị sân lên. Thì tức là con đã tu tâm Từ.

Con hiểu không, cái pháp độc nhất mà. Nghĩa là bây giờ các con chưa có sân mà các con đã chuẩn bị tu tất cả những cái này để tỉnh thức nó, để khi mà có người ta nói cái gì, chửi mình cái mình không sân, tức là mình đã tu tâm Từ. Còn đợi cho mình giận rồi thì tức là mình bị cái ác pháp bên kia, mình mới khởi sự mình tu thì đó là đang trong Bi – Bi cho mình và Bi cho cái khác. Mình đang khổ rồi mình mới tu – thì Bi.

Mình thương mình quá, bây giờ để cho nó giận quá nó khổ thì bây giờ phải nghĩ cách làm sao để xả cho cái tâm sân của mình đây – đó là mình đang Bi. Còn cái mình chưa có gì hết, mình chuẩn bị như Thầy nói, Thầy biết Thầy có sân nè, có tham nè cho nên Thầy nói: “Tâm như cục đất. Ly tham – sân – si hết”. Bây giờ Thầy chưa có, nhưng mà đây là Thầy tu tâm Từ thôi. Đây là pháp độc nhất để đi đến mà. Mình biết cách tu, mình biết cách để cái Từ chỗ nào mà cái Bi chỗ nào. Còn đợi nó tới khổ rồi, đó là bây giờ mới Bi đó, mình thương mình là Bi rồi, bởi vì mình đang đau khổ. Cũng như bây giờ Thầy nói: “Cái thân này phải bình thường nghe, không có bệnh đau nghe, không có nhức nhối chỗ này chỗ kia”, đó là tu tâm Từ.

(23:32) Còn đợi nó nhức nhối rồi, mấy con nói xả: “Cái đầu nhức này phải đi đi”. Nó đã nhức rồi thì mấy con tâm Bi. Mấy con hành động đó là Bi tâm. Mấy con hiểu chỗ đó?

Rồi, con hỏi Thầy, con. Khoan con.

Tu sinh: Thưa Thầy, thí dụ như trên đường đang đi thấy miểng chai…​ lượm lên… (không nghe rõ).

Trưởng lão: Cái đó là tâm Từ đó con, chứ không phải tâm Bi. Bởi vì chưa có ai đạp nó, không có ai đau khổ hết, nhưng mình lượm cái đó mình bỏ chỗ nào có chỗ, đừng có ai đạp, thì đó là tâm Từ. Người ta nói ngừa bệnh hơn trị bệnh, theo Liễu Huệ nói. Đó là tâm Từ đó. Con!

Tu sinh: Thưa Thầy, nếu như vậy thì hồi nãy như cô Thoa nói là con cô Thoa nó chưa có ăn chơi gì hết, nhưng mà cô Thoa cổ ngăn ngừa, cổ dặn dò ngăn ngừa trước, vậy là tâm…?

Trưởng lão: Tâm Bi của cổ đối với con cổ. Chứ phải chi con cổ nó tu thì nó giữ gìn nó, nó chưa có bị nghiệp ngập, bây giờ nó ngăn ngừa thì đó là nó tu tâm Từ – cái đứa con của cổ, là tâm Từ. Còn bây giờ cổ lo lắng, cổ nhắc nhở nó, đó là tâm Bi của cổ đối với nó. Cổ ngừa cho nó, nó chưa có gì hết nhưng mà cổ khuyên lơn nó thì đó là tâm Bi của cổ. Bởi vì mình Bi là mình phải có thương người khác. Mặc dù nó chưa có, nhưng mà cổ thấy cái thời đại là con cổ sẽ có, cho nên cổ tu cái tâm Bi, Bi ở trong cái sự ngừa chứ không phải là gì.

Còn chính tu tâm Từ là nó ngay đó, không có cái gì hết mà đối với mình. Còn hễ mình khởi sự mình thương xót người nào bên ngoài đều là Bi hết. Bi là thương xót, mình thương xót mà thương xót ở trong cái phòng ngừa. Còn cái này mình thương, mình tỉnh thức đừng có để cho nó xảy ra. Còn cái kia là tại vì cái đối tượng chứ không phải riêng cổ. Nhưng nếu cổ để cho con cổ bị nhiễm thì cổ sẽ mất cái lòng Từ đối với cổ.

Cho nên cổ Từ với cổ mà cổ Bi với con cổ. Cổ khuyên con cổ. Nếu mà con cổ có cái sự gì mà nó nghiện ngập thì cổ khổ, cho nên cổ ngăn ngừa trước là cổ Từ với cổ, nhưng mà cổ Bi với con. Con nhận xét phải không, mấy con thấy rõ chỗ này. Mặc dù nó chưa có nhưng mà không khéo nó có thì bắt đầu mình khổ, con của mình mà mình không khổ sao.

(26:11) Con hiểu vậy chưa? Bởi vì nó là cái pháp chứ không lẽ đức Phật đưa ra nói Từ, Bi, Hỷ, Xả rồi bây giờ… Từ phải hiểu theo Từ chứ. Mấy con cứ lộn xộn Từ với Bi hai cái nó dính chùm với nhau à. Rồi mấy con còn nói nữa: “Tâm Từ, tâm Bi – hễ có Từ là phải có Bi”. Tại vì mấy con hiểu lộn xộn, chứ nếu Từ Bi có một cái thôi thì nói một cái tên gì đó cho nó chắc ăn đi, chứ sao mà hai cái lộn xộn quá vậy. Tại sao mà nó có bốn pháp mà bây giờ mình nói có một à? Nhưng mà sự thật ra trong một cái pháp này thực hiện, thì nó có Bi Hỷ Xả trong đó hết, nó mới giải thoát chứ.

Nhưng mà cái pháp mình đang tu nó độc nhất thì mình phải nắm cái chỗ độc nhất này chứ không mình lộn. Lát tôi tu tâm Bi, lát tôi tu tâm Từ, lúc tôi tu tâm Hỷ, lúc tôi tu tâm Xả hay sao? Tu như vậy nó lộn xộn, đâu có được. Đã Người ta nói Tứ Vô Lượng Tâm là bốn cái pháp hẳn hòi chứ, thì mình ôm một cái pháp nào thôi, mà đức Phật còn xác định nó là pháp độc nhất. Ôm một cái thôi chứ đâu ai ôm hai, ba cái.

Chớ phải chi đức Phật nói ôm một cái mà thành bốn cái thì thôi như vậy cũng đúng đi. Đằng này ông Phật ổng đâu chấp nhận, ổng đâu có chịu. Ông nói nó là pháp độc nhất, bây giờ mình tu tâm Từ là tâm Từ, mà tâm Bi là tâm Bi, mà tâm Hỷ là tâm Hỷ, tâm Xả là tâm Xả.

4- HỢP TÂM NÀO THÌ TU TÂM ĐÓ

(27:21) Tu sinh: Thưa Thầy trong bốn cái tâm này tu tâm nào cũng được?

Trưởng lão: Ờ, tu tâm nào (cũng) được, (miễn) nó hợp. Tôi thấy mọi người đau khổ, tôi khóc tôi thương quá là tôi biết tôi tu tâm Bi. Còn tôi chuẩn bị tôi ngăn ngừa, tôi không có tình cảm, tôi không có – ai đau khổ gì tôi cũng thản nhiên hết – tôi biết tôi không có đặc tướng tâm Bi. Con hiểu không? Cho nên vì vậy mà tôi biết tôi hay cẩn thận, coi nhà cửa sắp xếp này kia, kỹ lưỡng, cẩn thận, mấy người này là tu tâm Từ được. Tại vì cái bản tính đó, cái tính đó. Có người thì họ bừa bãi, phải không? Mấy người đó thì không có tu tâm Từ được đâu, mà nên tu tâm Bi. Tu theo đặc tướng mà mấy con.

Khi mình học những cái pháp này rồi, mình biết mình đang tu cái tâm gì. Còn cái người người ta vui vẻ, đụng cái gì người ta cũng vui vẻ, biết là người ta tu tâm Hỷ được. Còn cái người nào: “Thôi kệ, kệ nó”, mấy người đó họ tu tâm Xả đó con. Hướng dẫn cho họ, họ “kệ” riết họ bỏ sạch hết. Chuyện lớn chuyện nhỏ gì họ cũng “kệ, kệ” hết, đó là tâm Xả đó. Cái đặc tướng đó, cái gì họ cũng bỏ qua được hết. Bởi vì có người vậy chứ bộ Thầy nói không có sao. Còn có người họ không chịu bỏ qua đâu, họ tu tâm Xả sao được, họ không chịu bỏ qua. Cái đặc tướng họ như vậy thì làm sao ho tu được.

5- TU SINH THƯA HỎI TÌNH HUỐNG THỰC TẾ

(28:38) Tu sinh: Thưa Thầy, có hai tên chuyên môn đi ăn trộm chó. Có cái cô trên chỗ con họ mất nhiều chó quá họ bực, họ vây thế thì họ bắt được hai anh đi xe máy đến, mới đánh. Thật ra lúc đầu thì bản thân con cũng thấy họ sân lên, bởi vì họ mất nhiều quá họ sân lên nên họ bắt được họ đánh. Thế thì con ra nhìn thấy họ đánh, con mới bảo: “Thôi, đừng đánh nữa, khuyên người ta thôi”. Thế nhưng mà cứ mỗi người một cái mà đánh chết một anh. Còn một anh cũng sắp sửa đưa đi bệnh viện cũng chết nốt đi, thế con mới nghĩ tự nhiên con thương. Con nghĩ là cái tâm Bi của con khi lúc đầu con can ngăn họ thì con cũng là tâm Bi hay tâm Từ?

Trưởng lão: Con ngăn là tâm Bi đó con. Vì con thấy họ đánh, con ngăn đó là tâm Bi, tâm Bi nó thực hiện. Bởi vì mình thấy trước cảnh khổ của người khác, bao nhiêu người xúm đánh hai ông ăn trộm chó, cho nên con chạy ra con ngăn con cản, con nói lời nào ra là cũng trước tiên con thực hiện tâm Bi hết. Ngay khi con thấy hai người này bị bắt bị đánh, con xót xa, cũng là tâm Bi nó thực hiện ra đó. Tâm Bi đó.

Tu sinh: Thưa Thầy, ở trong Tứ Vô Lượng Tâm cũng có nói là nên thương người ăn trộm, thế thì thương vào lúc nào ạ?

Trưởng lão: Thương lúc nó chưa ăn trộm, lúc chưa bị bắt đánh. Mình thương nó như vậy đó, con khởi sự cái tâm Bi con khuyên nó; để khi thấy nó bị bắt, bị bỏ tù, hay bị đánh con khởi sự đau xót trong lòng con thì tức là con thiếu tâm Từ với con. Con ngăn ngừa trước, đợi mà thấy nó thì Bi thôi, không còn gì hết. Cho nên mình biết lúc nào mình Bi mà lúc nào mình Từ, nhưng mà ở đây mình tu pháp độc nhất, nó hóa giải tất cả những pháp kia. Có vậy thôi.

Bây giờ đây là Thầy hướng dẫn cho mấy con đi vào cái đặc tướng của mấy con ở đâu thì mấy con thực hiện tâm đó ở đó. Còn nếu mấy con thấy tâm mình không có bốn cái này nó không có thì mấy con phải tu theo Tứ Niệm Xứ rồi.

Tu sinh: Thưa Thầy, nếu như mà mình giữ được cái tâm Từ nó rốt ráo, lúc mà mình tu tâm Từ thì cái tâm mình nó bất động phải không Thầy?

(30:58) Trưởng lão: À, nó bất động.

Tu sinh: Còn nếu mình tâm Bi thì mình vẫn cứ bị động?

Trưởng lão: Thì nó bị đối tượng động. Nhưng mà thực hiện tâm Bi đến cuối cùng nó cũng bất động. Tu tâm Bi nó có đối tượng cho nên nó dễ làm động mình lắm. Còn tu tâm Từ bây giờ trong thân con chưa có bệnh, con biết rằng nó sẽ bệnh. Cho nên mỗi khi mà mình chưa bệnh thì mình tác ý trước. Để tới chừng nó bệnh rồi, mình mới tác ý thì nó là tâm Bi thôi. Cho nên tâm Từ nó ngừa hết, cho nên cuộc đời tu của mình ít có xảy ra. Nó lo nó ngừa rồi, nó chưa bệnh mà nó bảo: “Thọ là vô thường, cái thân này bình thường nhe. Không có được đau bệnh, không có được nhức đầu, nóng lạnh, không có được mỏi tay mỏi chân nhe. Bữa nay là tao tu nhiếp tâm – an trú, mày vô đây là mày chết”. Đó, mình hăm doạ nó vậy, bao giờ cái bệnh nó cũng không tới. Còn mấy con đợi tới bệnh rồi mấy con mới dùng: “Đưa tay ra tôi biết…”, “An tịnh thân hành, tôi biết tôi đưa tay ra, đưa tay vô…” – đó là mấy con tới bệnh rồi.

Còn bây giờ người ta chưa có bệnh, người ta tác ý, người ta chuẩn bị cho nó đừng có bệnh. Bởi vì cái thọ nó vô thường lắm con. Bữa nay con mạnh chứ ngày mai nó xụi cái tay. Bữa nay tôi còn cầm viết tôi viết được, mà bữa nay tôi hết viết trời đất ơi, cầm sao mà nó không điều khiển được vậy? Nắm cây bút lên không được! Các con đừng có tưởng mình mạnh đâu nhe, bây giờ tôi cầm cây viết lai lải, ngày mai nó xụi mấy ngón tay này rồi. Tôi cũng còn đưa lên đưa xuống mà mấy ngón tay này nó nắm cây bút không được, mấy ngón này nó cứ quíu quíu vô như vậy, nó làm như cái cào cỏ rồi. Cái kiểu này chết rồi!

Rồi lúc đó bây giờ không biết làm sao, nó rối loạn nghĩ không biết ở trên đầu mình nó rối loạn thần kinh, kiểu nào đây mà bây giờ cái tay nó cứ quíu như vầy. Không, cái trường hợp này có chứ đâu phải không. Coi chừng đó. Bởi vậy Thầy nói chuẩn bị cho sự tu tập của mình để mình làm chủ được. Mà mấy con hợp với cái nào, tâm Từ hay tâm Bi?

Tu sinh: Tâm Từ.

(32:50) Trưởng lão: Tâm Từ thì mấy con phải chuẩn bị cho nó từng mặt hết. Còn tâm Bi thì mấy con cứ đợi nó tới đau rồi thì mấy con mới tác ý. Thì tác ý năm ba ngày nó mới hết, chứ đâu phải một ngày mà hết đâu.

Tu sinh: Như vậy nó chậm hơn tâm Từ hả Thầy?

Trưởng lão: Tâm Từ nó ngừa hết, nó không có xảy ra. Còn tâm Bi – nó có rồi, nó chậm hơn, nó đã có nghiệp rồi.

Tu sinh: Dạ thưa Thầy, thí dụ như hồi đó ba con là kiểu như có một cái tiệm… Xung quanh đó người ta gởi sú (bắp cải), gửi đồ la-ghim đó, thưa Thầy. Xung quanh đó, thì có một cái, tự nhiên Ba con nghe rọt rẹt, rọt rẹt. Mở mở cửa ra ngoài, thì thấy có một cái chú cũng trạc tuổi ba con vậy đó, đang mở rọc bao để mà lấy ăn cắp sú, ăn cắp vác mấy cái vầy nè. Thì Ba con ra, chạy ra thì thấy ổng hoảng, ổng ôm ổng chạy. Thì Ba con mới kêu lại, kêu quá trời kêu thì ổng càng chạy. Ba con kêu lại nói chuyện thì ổng lại đứng lại. Ba con mới nói: “Không sao, ông lấy thêm mấy khúc về ăn đi, chứ tại vì ông không có ông mới ăn cắp”. Ý là nhìn thấy chú đàng hoàng, rồi ăn mặc đồ cũng sạch sẽ nhưng mà đi ăn cắp – vậy là Ba con là nghĩ chắc hoàn cảnh khó khăn, thấy tội, cho thêm mấy khúc. Như vậy cái đó là cái tâm gì?

Trưởng lão: Tâm Bi con. Cái suy nghĩ đó đó, cái suy nghĩ: “Cái chú này chắc là chú gặp cái trường hợp nào khó khăn lắm cho nên chú mới lấy”, đó là cái tâm Bi nó thực hiện đó con. Thực hiện qua cái tư duy, cho nên mới kêu: “Chú lại chú lấy thêm mấy bắp nữa đi”. Đó là tâm Bi. Chứ có nhiều người thấy như vậy la làng: “Bớ làng xóm ơi, có ăn trộm, ăn cắp! Bắt nó giùm tôi!”. Cái đó là ác tâm chứ không phải là tâm Bi, tâm Từ gì hết.

Rồi con hỏi Thầy?

Tu sinh: Thưa Thầy, con thí dụ như là con ở bên cạnh một người đó có tính khó hoặc là nóng tính. Nhưng con nghĩ người này mà theo ở với họ thì là rất có khả năng là họ căng thẳng với mình, thì con nghĩ là con tìm cách… ​(không nghe rõ).

(35:07) Trưởng lão: Con khéo léo, bởi vì họ chưa có giận con nhưng mà con biết: “Cái ông này hay giận nè, bây giờ mình phải khéo léo, ở gần ổng mình khéo léo cái đã”. Đó là tâm Từ. Đó, mình phải hiểu từng chút, từng chút cho đúng cách để cho mình biết được cái tâm Từ mà khi đó mình chỉ ôm một cái pháp độc nhất của nó. Mình hiểu rõ chứ không khéo không biết cái tâm Bi, tâm Từ mình ở chỗ nào. Cho nên do đó mình không có áp dụng được rốt ráo. Cho nên cuối cùng tu lộn xộn, mà khi mình tu lộn xộn thì nó không tới đâu.

Bởi vì ở đây là những cái pháp mà Thầy dạy mấy con là độc nhất để sau khi áp dụng vào từng cái tâm niệm của mấy con để mấy con biết được đây thực hiện tâm Từ, hay lúc này tôi thực hiện tâm Bi. Chứ còn không khéo, thì mấy con lúc thì lúc tôi tu tâm này, tôi thực hiện một pháp một như tâm Từ tôi phải tu như thế nào?

Suốt ngày tôi phải tu tâm Từ, rồi ngày hôm sau tôi vẫn tiếp tục tôi tu tâm Từ, lúc nào tôi cũng tu tâm Từ để tôi đi tới rốt ráo, nó không có lộn xộn. Còn nó lộn xộn, nó làm cho cái sức nhiếp tâm, cái sức tu ở trên cái pháp đó nó yếu đi, bởi vì lúc mình tu thế này, lúc mình tu thế kia – bị yếu hết. Mình chỉ thực hiện tâm Từ của mình thôi.

Nhưng mà Thầy nói thật sự là hầu hết chúng ta, trước mặt chúng ta là nó luôn luôn lúc tu tâm Từ, lúc tu tâm Bi, lúc tu tâm Hỷ, lúc tu tâm Xả. Nó luôn luôn. Nhưng mà khi mình vào mình ôm mình thấy cái đặc tướng của mình cái nào rồi thì ôm cái pháp đó thôi. Ôm một pháp tới chuyên nhất mà. Chuyên nhất, không lẽ bây giờ tôi vừa học kỹ sư cầu cống mà tôi lại vừa học luật sư, mà tôi lại vừa học bác sĩ nữa hay sao. Đó, mình học như vậy nó lộn xộn hết sao. Có phải không, mấy con thấy. Không phải đâu. Tôi học kỹ sư cầu cống thì tôi chuyên môn làm cầu cống đi, rồi tôi ra nghề tôi làm chuyện đó, tôi thành công lớn. Còn bây giờ lát tôi làm bác sĩ tôi cầm kim chích, rồi một lát tôi đi cãi tội cho người ta. Thì như vậy tôi làm đủ thứ, tôi sẽ không bằng ai hết đâu.

Con?

Tu sinh: Kính bạch Thầy! Trong nhà con thì ông chồng con rất nóng tính, những lúc ông ấy rất nóng tính thì ông sốt 38 độ, thì khi như thế thì con không muốn nói gì. Sau thì, khi mà, con chờ khi nào ông ấy thật vui vẻ, thì bắt đầu con mới phân tích. Như thế thì con chưa hiểu chỗ Từ và Bi ở đây ạ.

(37:29) Trưởng lão: Bởi vì con thấy ông hay giận lên, đau khổ. Con chờ cho cái cơn đau khổ ổng xuống, bây giờ con phân tích cho ổng, phải không? Tức là con đang thực hiện tâm Bi đối với ông ta để cho ông ta chuẩn bị đừng có giận nữa. Bởi vì con khuyên ông ta mà, mà chờ cho ông ta hết giận. Chứ hồi ông ta giận, con lại khuyên là coi chừng ổng nện cho con một cây à. Phải không?

Cho nên đó là đối vối ông là con muốn cho ông đừng có giận nữa, cho nên con mới khuyên – đó là tâm Bi. Còn đối với con là con thực hiện tâm Từ. Con hiểu không? Mà con nhẫn được, con giữ được con không giận – khi ông ta sân, con giữ được – đó là con có tâm Từ đối với con. Chứ mà con la một cái nữa thì đó là con hết Từ.

Bởi vì khi mình tu, mình giữ mình được trước cái cảnh mà người khác sân, mình giữ được thì lúc bây giờ đó là mình tu tâm Từ, nó không có khởi cái sân của mình. Ông sân, ông tức, ông la ông lối nhiều cái nó làm cho mình tức lắm, nhưng mà mình cố gắng mình giữ cái tâm của mình nó không có giận. Mình biết là cái người đang sân giận nè, họ không còn sáng suốt nữa đâu, đụng đâu họ nói nấy, họ muốn cho cái cơn sân họ hết là họ cứ dập ở trên đầu mình. Họ lôi cái chuyện gì ở trong nhà, con làm cái chuyện phải họ cũng lôi ra họ nói bậy, để cho con tức đặng cho họ hả cái cơn giận, đặng cho hễ có người nào mà cãi họ một cái là họ thấy họ nhẹ xuống, còn nếu ai cũng im lìm thì họ lại còn tức lung (nhiều). Nhưng họ làm một hơi thì họ hết, vì vậy cho nên họ muốn chọc cho mọi người khác tức như họ vậy đó là họ mới mau hết.

(39:17) Thành ra do đó mấy con đừng để có cái tâm sân của mấy con theo cái đối tượng sân đó, thì do đó mấy con (thực hiện) tâm Từ. Rồi khi mà ông ta hết sân rồi, thấy ông ta vui vẻ, con mới phân tích những cái điều kiện đó – đó là tâm Bi của con giúp cho ông ta. Để ông ta đừng có, tức là thương ông ta – đó là tâm Bi. Biết cái cơn sân đó quá khổ – đó là tâm Bi.

Còn mình mà giữ được mình rồi, mà mình tu cái tâm Từ mình rồi mà mình không thực hiện tâm Bi thì không khuyên nữa – ông làm gì đó ông làm, tôi không biết nữa, tôi chỉ biết tôi không giận, không tức ông thôi – là tôi tu tâm Từ của tôi. Tôi thấy tôi không có mống gì hết, tôi thấy chuyện ông giận này kia nó là nhân quả, ông tạo nhân nào thì ông phải chịu thôi. Tôi giờ có khuyên chắc ông cũng không nghe đâu. Mà tôi có Bi bao nhiêu thì chắc ông cũng không nghe tôi đâu, mai mốt ông cũng còn vậy à. Cho nên tôi có nói mỏi miệng tôi cũng vậy thôi. Do đó tôi cố gắng tôi thực hiện tâm Từ của tôi, đặng tôi chuẩn bị mai mốt ông có chửi nữa tôi cũng bình thường. Đó là con thực hiện tâm Từ.

Chứ còn không khéo vừa thực hiện tâm Từ vừa thực hiện tâm Bi. Mình thương xót cái mình thực hiện tâm Bi mình liền thì nó làm cho bị phân tâm của mình rất nhiều, cho nên mình không có chuẩn bị. Mình biết rằng bữa nay ổng chửi, ngày mai ổng chửi nữa à, không thế nào trật với ông này, ổng hay sân lắm. Cho nên vì vậy mà mình chuẩn bị cho mình. Mình chuẩn bị cho mình là mình không bao giờ mà mình để cho mình khởi cái tâm sân của mình lên.

HẾT BĂNG